Friday, 28 December 2007

Kumtharah Rilru Thar

Kum kal taa ka hun hmandan te ka chhut kir a, kawng hrang hranga ka dinhmun leh a rahchhuahte ka dawn kirin ka lung a awilo hle a, ka rilru takin a tlawmngaih thlak ka ti a, kum 2007 chu hman nawn leh hial ka duh phah a ni. Amaherawhchu, 2007 kum chuan mual min liam san tawh a, kan au kir zo tawh lo vang. Ka hun kal taa ka thil tih leh harsatna ka tawh zozai te chu hunin a her liam pui tawh a, ngaiin ngailo mah ila, 'PAST' an ni zo ta. Inchhirin, in ngaihtuah lunghnur thin teh mah ila, kan au kir tawh chuang lo ang. Chuvangin hun lo kal tur zawkah hian ka ngaihtuahna leh suangtuahnate chu ka hmang tha zawk tur a ni tih chu kan ngaihtuah ho tur a ni ngei ang. Hun kal tawha kan tihsual leh siam that ngai lai te chu kum tharah kan siam tha tur a ni.

Sap thufing chuan; 'i hun kal tawh thlir let la, fin phah nan hmang ang che', te an lo ti a. Chinese thufing pawhin, 'kum kal taah ngai awh a i in hriat chuan, i hnungtawlh tihna a ni', a lo ti ve bawk a. Kan hun hman liam takah khan, ngai kan awh nia kan inhriat chuan kan hnungtawlh tihna a ni. He khawvel intlansiakna ramah hian ngaiawh thei kan ni lo va, dinhmun ngaia ding nia kan inhriatna chu kan hnungtawlhna a ni. Chuvangin kan thlen chin chinah hma kan sawn em? ngai kan awh em tih hi kan in enletna tur chu a ni. Kum 2008 lo her chhuak hi engtiang chiahin nge kan nunah Cho-na kan siam dawn? Kan thlen tum chin leh kan beiseiah in hlankai ngei kan tum dawn lawm ni? Mi tam tak, Mei zu te, Zu in te, Drugs khawih te leh sim tur neiten, kumtharah chona nen an sim duh te sim phah nan an hmang thin. Sim tur neilo khawpa famkim hringfaah awm tak ang maw..

Hringnun hi chona tello chuan hmasawn theih a ni lo va, chutiang bawkin kristianna pawh hi chona tello chuan a limit tlat a ni. Chona chu enge a nih chiah tih erawh kan chian a ngai thung ang. Kohhran enkawltute chuan a kohhran mipuite tana thlarau ruaipui a peih a ngai ang a, kum danga an budget an khum ngei theih nan hma an la tur a ni. Thil man a to zel a, ei leh bar a harsa tulh tulh ang bawkin mitin hlawh a sang tulh tulh thung a, pawisa hlutna erawh a tla hniam tial tial lawi si a, chuvang tak chuan ngai awh chu hnungtawlhna a ni. Zirlaite tan kum kal taa an mark hmuh aia sang an hmuh loh chuan an hnungtawlh tihna a ni ang a, hnathawka eizawng tawh ten kum tharah chuan kum hlui aia an hlawh an khawl tam a, hmasawnna kawng hrang hrang an chuaikai a ngai. Chuti a nih loh chuan an hnungtawlh ve tho tihna a ni ang. Kristiante tan pawh intuaitharna leh harhtharna nei lem tawh lo nun neitute kan nih chuan kan thlarau chan pawh a hlui viau thei bawk. Nitin intuai thara, nun thar nei turin Baibul chuan min zirtir a nih kha. Kum liam taa kan nun te kan chhut let ang a, kan tlin lohna te, kan hriat lohna te, kan fel lohna te leh kan bawhsualte chu siam thain kan intuai thar tur a ni ang. Chu chu ringtu nun dik tak pawh a ni ngei ang. Heng te hi kan tan chona chu a ni awm e.

Thenkhatte tan, nupui/pasal neih kum a lo herchhuak ang a, thenkhatte tan erawh naute thar pian kum a lo ni bawk ang a. Chutiang deuh bawkin nausen piang te tan pawh khawvel eng an hmuhna kum a ni ngei bawk ang. Kan B'day kan lawm kumtin ang bawkin pitar leh putar tu emaw chuan za mual min liam san leh ngei ang a. Sik leh sa avang leh natna hrang hrang avangin tute emaw chuan an lei hringnun an chhuahsan ve leh ngei bawk ang. Tawhsual leh rikrum thil avanga chhiatna tawk kan awm leh ngei ang a, nunna hial chan phah te pawh kan awm ngei ang. Khawvelah kan cheng miau si a lawm le. Amaherawhchu, thenkhat tan kum ropui, an la tawn ngai loh hlawhtlinna dawhsanah an chuangkai ang a, lawmna avangin an biangah mittui a hnam chhuak mai thei bawk. Hringnun hi a inchawlh pawlh tlat si alom le.. hlawhtlinna chauh hi kan nei theilo va, hlawhchhamna te leh vanduaina te pawh hi kan ta ve tho a ni. Chuvangin, a inchawhpawlh tawka pawmdan thiam a ngai hle dawn a nih hi.

Second, Minute, Darkar tin mai hi au din rual lohvin a kal chawt chawt a, kan hmahun lo kal tur phei zawng kan hre hauh lo na a, kan fimkhur hle tur a ni. Hun leh ni te an liam zel ang bawkin kan nunah pawh inthlakdanglamna a herchhuahpui a ngai. Nun hian danglamna a chan ve loh chuan minung kan ni dawn si lo. Chuvangin, kum hluia kan thil tihte atanga in chhut leiin, kum tharah tanlak phah nan leh hmasawn nan i hmang ang u. He hringnun lamtluang hi beidawn san mai lovin kan um dawt dawt tur a ni a. Kan tawhsual tawh te, kan beidawnna te leh kan hlawhchhamnate chu kan tan zirna tha leh min tichaktu ni hloh teh se. Chu chu chonaah pawh kan ngai tur a ni. Baibul chuan ' bei la, bei nawn rawh' a lo ti a, chak tak leh huaisen takin kan 'hmabak' chu hmachhawn zel turin kumtharah chuan rilru tharin tan ila zel ang. Ka Mizopui zawng zawngte Kumthar 2008 hi in tan malsawm in dawnna kum lo ni mawlh se, Pathian awmpuina leh a hmangaihna lo chang hlawm ang che u.

Sunday, 16 December 2007

Chhungkim Dar Ang Lenlai

Kan unaua a tlum ber hi hmeichhia a ni a, a tet lai atangin a hmel leh hawiher a danglam bik a, nausen ngo vingveng, mit meng pawl deuh phau mai hi a ni lehnghal a,a sam pawh a buang deuh thar thin. Sap naupang a an em avangin ka pan a hmingah 'Baby' tiin a ko thin a, 'Baby Lalkrawschhuangi' tiin kan ko hlen ta a ni. Chutianga hmel danglam bik tak mai chu ni mah se, a tawng erawh a fiah lo hle thung a, lian tak a nih thlengin a tawng fiahlo reng a ni. Atan 'masi' chu 'mati' a ni rei hle a. Engtikah tak rawn tawng fiah ve ang maw, tia kan nghah laiin kan hriat loh hlanin a tawng chu a lo fiah ve ta viau mai a, a han tleirawl meuh phei chuan a tet lai hmel a thlah a, a sam rawng a lo danglam zo ta a, a aw leh chezia thleng maiin a inthlak zo ta a ni. Thil mak tak zawng a ni phawt mai.

'Masi' lam fiah thiamlo a nih laia 'Mati' a tih tlat lai hi keini chhungkaw tan chuan ' Chhungkim dar ang lenlai' an lo tih ngei mai chu a ni a, reilo teah ka pa'n min boral san a, kum tam a ral hmain inchhung chhuahsanin hmun khawhar lamah lehkha zirin ka chhuak ve ta bawk a. Ka tleirawl hun chhung chu Hostel velah chawthing leh chawthar inpawlh ringin ka hmang liam a ni ta ber mai. Chhungkua anga Kristmas kan hman hnuhnung ber kum kha ka han ngaihtuah let hian ka mittui hi a hnam lo theilo a ni. Tunah chuan a thenin mual min liam san tawh a, a thenin nupui fanau an nei zo tawh a, nung dama la awm te pawh tuantul vangin kar hla tak takin min kar cheh tawh avangin inhmuh a lo har zo ta. Chuvangin 'kar hlaa lenrual lung duh zawng te, in dam lai a ni em?' tih hla te chu kan chhungkaw tan chuan Zaipawl saka sak tham a ni.

Unau pali lek kan ni bawk a, kristmas urlawk zanah ngat phei chuan kan unau thenkhatte an rawn riak ve thin a, thleng kan dawh a, masi putar hnenah kan ei chak zawng te kan thil duh te kan dil a, uluk takin kan theih tawpa rei kan tawngtai thin. Naupang chumchhiap mai kan la nih avangin chham ngai kan chham ngun tlauh tlauh thei hle a, zing khawvar kan nghahhlelh thin zia kha aw, Masi putar chuan kan thlengah enge a lo thlak ang? kan tawngtaia kan dil te kha min pe ang em? ti reng renga khawvar hma atanga khuma let kual tawh naupang rual chu kan han tho ta ngei a. Thlengdar chhungah chuan kan thil ei chak leh duh zawng thenkhatte chu a lo awm rui mai ta thin a, kan va lawmin kan va au nasa thei em. Uluk taka kan tawngtai laia lo ngaithla ru khiautu ka nu khan Pathian tihdan a zir a ni ngei ang, kan duh zawng ngawt aiin kan mamawh kha min thlak sak ta thin a. Tunhnua ka ngaihtuah let chang hian ka ngai vawng vawng thin.

Kum a lo vei a, kan nau-i pawh a la tawng fiah chuang lo va, in chhung lum chhuahsan a, hla taka boarding sikula awm tur ka ni a, Kristmas pawh hawng thei ka ni dawn lo va, hawng tur pawh ka ni bawklo a ni. Kan te beri chu kum 5 emaw lek a ni a, ka kalna apianga mi ngen chiam thin avang leh ka hruai ve loh chuan a trah chiam thin avangin thenawm naupang te nena kawmchara an inkhualtelem laia chhuahsan ni se, tia ka nu remruat chu a tlawrh palh a, kan kawt zawla ka chhuak mai tur thawm chu a hria a ni chek ang, a rawn tlan hawng vang vang a, mi rawn kuah chawt mai a, chu ta a thusawi chu ' A u, Mati ah lo hawng lawh aw' tih hi a ni. "A U, Masi ah lo hawng rawh aw" a tihna a ni a. Huphurh lawk ang ngei maiin Kristmas a lo thleng hnai a, rilruah eng dang a lang tawh lo, kan thenawm naupang insual hrat tak kei aia upa hret tawh lehnghal, min vel trap fo thintu te pawh huat lamah a lang tawh lo va, a sual a sual khan a ngaihawm em em tawh mai a ni. Kan huana Zawngtah leh Antram te kha an rah vul chuk awm si a, ka va han ei chak thin tak. Kan kawmchara kan vawkpui nguk ri te pawh thinlungah a ring tulh tulh mai a. Kan arpui tuk ri leh kan arla kak ri te, kan arpa chhiarkhuan pau ri te chu kan kawmchhaka UPC khuang ri thin ai pawh khan ka bengah chuan a ri ring zawk a. Thlang sappui rimawi chitinreng ai pawhin ka thinglungah chuan a mawi zawk thin. Fiahlo taka Masi pawh Mati titlat thin kan nau-i thusawi leh ti ti ri te chu ka bengah a mawi tulh tulh mai a, fiah leh fiahlo pawh thlu lo va, a han zai lang lang ri te chu, zai a zawnga zaisa thiam ai pawhin ka bengah chuan a mawi zawk a, ka ngai vawng vawng thin.

Pa nei tawhlo chu chhung inkhawm pawh ka nu'n a vaihma vek thin a, ding chunga baibul chang kan by-heart te kan han sawi ve lauh lauh te a nih loh chuan kut kuangkuahin ka nu thusawi kan ngai thla thap thin kha a ni a. Vawikhat phei chu kristmas hnaih tawh takah hian chhung inkhawm kan nei a, ka nu hian a thusawi atanga a lakchhuah thu tawi te te min zawt hlawm a, a tawp berah kan te ber tawng fiah vak lovi chu a han zawt ta a; Masi hi tu pianchampha nge Baby? a han ti a. A han ngaihtuah ve vang vang a, a tawpah chuan 'A u Mampuia pantam niang, ka te lo e' tiin a chang a, kan nui ta dar dar a 'A U Mampuia Piancham a ni ang, ka hre lo ve' a tih ve na a ni a. Tawng fiah vak lo kan nei chu kan hlimpui thin khawp a, a tawng fiah hnuah erawh a bawl theih tawh si lo va. Khang hunlai kha a lo nuamin a lo hlimawm ngawt mai. Keini unau tan chuan kan vanglai a ni a, ka pa'n min hmanpui lai phei kha chu kan kim lai ber a nih avangin 'Chhung kim dar ang lenlai' tia vuah loh theih loh a ni ngei mai. Tunah erawh hmanlai an chang zo ta. Au kir theih ni tawh si lo.

A ni, nangni chhungkima Masi hmuak thei te u, in vanneih bik zia kha chhut ula, hlim takin kristmas hmang ang che u. Hun leh ni te hian min nghak lo va, hlim ni a her chhuah pui ang bawkin trah ni te pawh a lo her chhuak thin. Keizawng, Kristmas kawl a lo en apiangin ka lung a zing a, ka lungduh then tak te min ngaihzual tir si thin. Bazar a thil zuarte au rawl te, naupangten an nu leh pate hnena ngenngawl tak maia a mamawh a thlen ri ka hriat te hian ka mur chum chum a, nu leh paten an fate kai dam dama laitual an leng vel ka hmuh chang te leh rawng chihrang hranga in leh a chhehvel chawimawi chuk te chuan ka lung min len a, kristmas hla mawi tak tak te chuan kan 'Chhungkim Dar Ang Lenlai' min ngaih tir fo thin. 'Kumpui sul a lo vei chang hian, lunglen a zual leh thin' tih hla te phei chu mittui tla zawih zawih chunga ka sak loh theih loh hla mawi a va nih teh lul em.

Aw, hringnun hi ka han dawn vang vang thin a, kan vul lai ni te hi a va rei lo em. Kan vanglai kan hmang dawn tan chauh emaw kan tih laiin chuai lam kan pan leh mai si thin, van boruak thiang kak mai te khi, reilo teah chhum thim mupin a khuh phui mup ang maiin kan hlim lai ni te chu khuh bovin a awm mai thin. Hnah hlui te an til zo va, hnah tharin a thlak ang hian tu te mah hi kumhlun tur kan awm si lo. Chhung kima awm reng thei kan ni lo va, thihna leh changkanna te bakah retheihna te chu kan hmachhawn loh theih loh an nih ang bawkin, chhungkua min thendarhtu mai an ni lawi si. Kan kim reng dawn emaw kan tih laiin he leia hmuh tawh hauh lo tura chatuan ram min pan san ta; kan u, kan nau, kan nu, kan pa, kan pi kan pu leh kan thiante kha an va ngaihawm tak em, intawn leh ni awm tak ang maw. Keizawng Masi a lo thlen meuh chuan, he lei hnutiang chhawna hawilopar min thliahsan ka hmangaiha leh hmangaihi te ka va ngai thin tak em. He leiah hian hmu leh dawn tawhlo mah ila, van jerusalemtharah erawh kan in tawhkhawm leh ngei ka ring tlat a. Mihringa min duang chhuaktu, ze hrang hrang te zaikhata min hruaikhawmtu hian "Chhungkim Dar Ang Lenlai" zamual liam hnu kha a taka min la tawn tir leh ngei ka beisei tlat a ni.

Here is Blue Christmas by Jon Bonjovi

Saturday, 15 December 2007

Pi Zualbawihi kha aw

by; LP Sailo

Tuk khat chu thlasik ni eng no paw riai mai chuan chhaktiang kawlrawn a chhun no riai mai a. December thla nichhuak a ni tih hriat fahran leh Pathianni tih hriat tur ngawih ngawih hian khawpui lunlai te chu a reh thuap mai bawka, ka han hawi vela eng emaw kim lohna riau nei hian ka inhria a, ka kim lohna chu upaten 'khawtlang lunglen' an lo tih ang deuh hian ka khua mi tihar ru riau mai pek a. Mahse, Ka khawhar rukna ber erawh ka han ngaihtuah vang vang pawhin, ka hrechhuak mai thei si lo. Ram hla tak atanga mahni chhungkaw bela Kristmas hmang tur ka ni si a, eng chu nge maw ka engtoa ka han ngaih em em dawn ni chu aw, tiin keimah leh keimah chu ka in zawt nawn awn awn mai a. Ka tih ngaihna hre lo chu inchhungah ka tei sek mai a, a chang leh TV ka on-a, a chang leh pawnah ka chhuak a, ka nu lah pek chuan 'tukin chu i va tho hma ve, mampui ' min lo ti ve bawk a. Chutia tih tur nei nia inhria, tih tur ber hre si lo chuan ka Mobile chu khal chhuakin hming list awmsa ho te chu ka han hmetchhuak kual ta vel a, a tawpah Pi Zualbawihi mobile number ka hmu ta thut mai a. Ka han ngaihtuah ta vang vang alai chuan, nikum te kum hmasa tea ka biak thin Pi Zualbawihi ngei kha a ni tih ka hrechhuak ta. Kum khat kal ta a, ka khawharna te, ka lunglenna te leh Zoram ngaihawm zia ka lo hrilh fo-na, ka nu tluka ka ngainat Lalsangzuali Sailo phone number ngei mai kha a lo la ni reng mai. Chu ngei mai chu ka min mawlhtu chu a ni ngei ang.


Tichuan,Pi Zualbawihi Phone hi a pasal Pa Dina talin a rochun mahna tiin ka han ring chhin ral ral mai a, beisei ang ngeiin Pa Dina chuan hello- Enge ni? mi han ti thut mai chu, tih tak chung siin ka lawm hle a. Hun eng emaw tichhunga ka thiltih tum hmasa ber pawl ni si, ka buai luat vanga ka lo mangnghilh Pu Dina ral chu ka tih vat tur niin ka hrechhuak ta a. Tichuan kei chuan, Pu Din, Puia ka ni a, hei aizawl ka rawn thleng tawh a, mahse ka rawn kal lawk ta lo va, ka inthiam lo hle mai, engtik hunah nge inah in awm thin? tiin ka zawt a. A ni chuan, E ni maw, hmuh i va chakawm ve. Engtiknge i lo len hman ang? mi ti a. Kei chuan,chhun lamah chuan ka hman ngei mai a, vawiin inkhawm in tum em? ka han ti leh a. A ni chuan, tum lem lo va, i rawn kal hman dawn chuan inah ka lo awm ang e, a ti a, tichuan zing chaw eikhawma leng nghal tur chuan ka insiam nghal rilru a, ka thian thenkhat lenpui tura ka sawm te pawh chu a chawp leh chilh tak em avangin ka sawm ngam ta meuh lo va, nidangah a hranin thianzo hova len leh tho a la ngai ang tiin a hmasa ber ni atan chuan keimaha va len chu ka tum ta zawk a ni.

Ka awm loh hlana, kan ina rawn lenga, chawi ei tura min sawmtu ka putea te chhungkua(Chhinga Veng) chuan ka nu hnenah hrilh tura thu ah chah kha, min lo la hrilh loh avangin tlangval zan leng rei tih takah a tuk ni chhuah fe hnuah mi hrilh chauh si a. Tichuan chawlhni tukah chuan ka puteate chhungkaw chawhlui kilpui tur chuan ka liam thla nghal a, ka thlen tirh phat atangin "hei, Pi Zualbawihi-te inah len ka lo tum a, a hma lamin chaw ei ka va duh awm ve" ka ti a, an ni pawhin tuk dang aia hma hret a ei mai theih turin an bawl sawk sawk a. Tichuan chaw kan eikhawm meuh chuan inkhawm tur ho an chhuak sang sang tana, tichuan ka sana-in dar 10:30 a kawk vuh tawh avangin kawtchhuah lama Taxi phar ding turin ka tei chhuak ta nghal a, mahse sunday a nih vang a ni ang, taxi hmuh tur avang hle mai si a, tichuan rei fe ka han nghah hnu pawh chuan ka chang chhuak zo ta si lo. tichuan ke-in Bazar Bungkawn thleng mai chu ka kal chho tawh tawh mai a. Thlan sa buanin Kawn lai takah chuan Taxi chu ka va hmu ta a, tichuan Bungkawn Nursery Veng, Lalsangzuali Sailo te inah ka kal duh a, min hruai thei em? ka han ti a, kha Taxi Driver takngial pawh khan a hriat chakzawng tak mai a lo ni a. A hre hran bik mai lo na a, min zawnchhuah pui ngei a tum thu min hrilh hnu chuan kan in phur thla ta a ni.


Tichuan, sunday a nih vang bawkin Nursery veng kan thlen pawh chuan Pi Zualbawihi-te in awmna lai vel pawh chu han zawh mai tur kan hmu leh lawk lo va, kan kual kan kual a, inkhawm reh lai tak a lo ni bawk. Mahse a hnuah chuan tlangval pakhat hi kan tawk ta a, kan han zawh meuh chuan kan lo chhuk thui ngang mai hi a lo ni a. Tichuan, kan tlanchho leh a, min hrilhtu sawi ang ngei chuan Pi Zualbawihite IN chu kan hmu ta a, keimah chauh a lut tur ka nih avangin ka huphurh ru hle a, a rei berah darkar 1 bak ka awm lo ang a, thianzahova len leh atan tiin ka chhuahsan leh mai ang tih thinlung nen Taxi Driver pawh chu tikhan min lo nghak la, darkar khat bak chu ka rei ka ring lo va, mahse ka rei leh min lo kalsan mai dawn nia tiin ka hman man chu ka pe nghal a, sunday a nia, ka lo nghak law law ang che tiin kawng sir rem laiah chuan a in Park ve bawk a. Tichuan, Pi Zualbawihi-te varanda chu rapin kawngkhar ka han kik a, tleirawl lam deuh pakhat hian bel a lo nawt ri ret ret a, an nula a ni ngei ang. Tichuan, khawiahnge i pu? a awm em? ka han ti a, awm e, Bed Room-ah a awm a niang ka han ko ang e, tih pahin a han au a, tichuan, ka hmuh hreh tak, mahse hmuh ngei ka duh si, Pu Laldinliana chu a rawn chhuak a, "E-Puia i lo thleng tawh maw" Kan nu a awm ve tawh si lo tih pahin mi chibai nghal a, eng dang sawi thei lo chuan a trap nghal tlawk tlawk ta mai a. Keipawh chuan sawi mai tur ka hriat loh avangin ka ngawi ve ta vang vang a. Patling insum har ka va ti em.

An banga mite lo ral tawhna leh thuziak thenkhat an lo tar ho te chu min hmuh pahin mittui nen mi han hrilhfiah zet mai chu, ka bing chum chum mai a, a nui lai hmel te, a sam zuah lai hmel te leh tawngkam mawi leh tha tinrenga mite ui-na thuziak te chu mittui tla chungin mi han chhiar sak hram a tum thin, mahse a har a ni ang, patling a insum zo lo. Tichuan, a lehkhabu pindan(book room) lamah te kan lut ta zel a. Tangkapui leh Certificate hlir mai hian a khat thut mai a. A ma kutchhuak bik dahna phei chu a kuthnu ngai ngaiin a lo la awm tha thlap mai a ni ngei ang. Khawihsawn loh tih hriat tak hian a la inrem thap mai a. A boral hma hreta a thlalak te chuan lunglam a khawih che hian ka hria a, sawi ber tur pawh hrechuang si lovin ka ngawi leh vang vang thin a. Chutah Pa-Dina lahin tah aw fahran hian mi hrilhfiah zel mai si. Tleirawl tirh ata tap leh ngai tawh lo val chu ka biangah mittui a luang thla ta zawih zawih mai a. Insum ka tum pauh leh ka mittui a tla hnem ting mai si. Ka rilruah Zoram tana a thahnemngaihna te, thalai ruihhlo ngaite tana a hla phuah tha zet mai Youth Icon ho sak lar mek "Rawlthar Tang Fan Fan" tih te chu mi ngaihtuah chhuah tir lo thei si lo. Aw, theih ni se, lo tho leh atan ka va duh che em tiin Pa Dina sirah chuan ka thu tlawk tlawk mai a ni.

Thingpui te kan in dun hnu chuan, pindana lehkha ziak intel pakhat a va la a, chu chu a thih dawn trep a, a thurochhiah a ni. Pa Dina'n hei hi hre ve ngei la ka duh a, lo ngaithla rawh aw, kan chhiar mah ang e..a ti a. A tir atangin a han chhiar thla ta char char a, a chhiartu lah mittui tla bawk, a ngaithlatu lah mittui a hul bik lo. Chu a hnekin a tawp lama thu inziak phei chuan mi va han vel chiang tak em..chu chu hei hi a ni.

" A tawp ber atan..khawvela mipa piang tawh zingah ka pasal Laldinliana tluka ka hmangaih hi an awm lo va, an piang leh tawh bawk lovang. Ka fate hian an pa hi lo ti thin ur ngai hauh lo turin ka duh a, duat taka lo enkawla, a thu te lo zawm turin ka va duh em" tih hi a ni a. Amah Pu Laldinliana ngeiin hei hi a chhiar pahin kum 28 kan innei tawha, vawikhat pawh kan la inhau lo a sin, a mak teh a nia, kan nu hmangaihna han ngah zia hi..A ni anga hmeichhe hmangaihna ngah leh duhawm hi Mizo zingah an piang leh pawhin ka ring lo ve..a ti hial a. Mittui tla zawih zawihin kan inkawm a ni ber e.

A ni a sin, hringnun hi in dawn ve thin em. Tuk tin par iangin mawi takin kan parchhuak pawh a ni thei e.

Mahse kan damlai ni te chu hlobet par ang maiin chuai ni a nei thuai si. Hlim taka kan leng dawn emaw kan tih laiin kan lungduh hmangaih tak takten zamual min liam san zel a nih si hi..Tute mah hi kumhluna par thei kan awm lo ang bawkin chuai ni kan la nei dawn. Tarkun thleng phak lo va tliak kan awm fo zel dawn zawng a nih hi maw. Dawn la, han dawn nawn leh thin teh. Dam chhung ni reiloteah hian I ram leh hnam tan enge i hnutchhiah ve dawn? Tangka tam tak i hnutchhiah thei kherlo a ni thei e. Rohlu thil tamtak pawh i nei kher lo a ni thei. In leh lo tamtak pawh i nei kher lovang. Mahse i ram leh hnam tana i tihtheih ngei ngei pakhat chu, i nun a ni. Chu i nun chu i chipuite tan i hmang hlawk tawk em? I chipuite tan malsawmna thlentu i ni ve tawh reng em? Zolanute u, in ngaihtuahna han hmang teh u khai.

Pi Zualbawihi tangkapui dawn tawh zawng zawng te leh a certifecate dawn zozai sawi loh, a hlaphuah leh a lehkhabu ziak tam tak atang hian zir tur a va tam em. Engtikahnge Pi Zualbawihi tluk a Zonu nih tling hi Mizonu chhul hian min hrin sak leh dawn? tih hi zawhna lian tak niin ka hria a, ka ngaihtuah vawng vawng thin. Tunlaiah Mizo nula fel tak tak an lo chhuak mek. Lehkhathiam leh changkang tak tak pawh an kat nuk ta. Mahse ram leh hnam sawi loh, khawtlang nun vei pha chu tlem te an ni lawi si. Thalaite nun vei pha phei chu an tamlo hle reng a ni. Pi Zualbawihi nunah hian Mizo nulate hian zir tur an va ngah em, chonaah pawh ngai thei se ka ti ngawt mai. Inlak changkanna hian ram leh hnam hnutchhiah lul suh se tih hi tunlai taka kan nulate kan fuihna tur pawh niin ka hria. Lehkhathiam leh zirsang apiangin mahni nawmna an ngaihtuah emaw tih mai turin a ram neihchhun a hnuchhawn fo thin. Lalsangzuali'n mual min liam san tawh mah se, a aiawh zo tur hian tutenge lo chhuak dawn? Hla kan phuah thiam lo a ni thei e. Kan zaithiam ve kher lo pawh a ni thei. Mahse kan thinlung erawh Zoram leh hnam tan kan hlan thei a ni.

A ni chuan ruihhlo avanga thalai hmel mawi tak takte nitin mual an liam chu na tiin hetiang hian a lo chham chhuak hial a;

Saturday, 8 December 2007

Vanduai Vannei

Ka nghahhlelh em em December thla a lo thleng dawn ta e tia thlumtea thlira ka lo thlir thin Zoram chuan chhuah hun chu thulh thut a lo ngai ta. Eng dang vang a ni lo va, he "Informal Meeting on Future of WGIP" vang hi a ni. Urgent information ka dawn avang leh zin tum tawh te pawh tulh leh theih ni se tia ngenna an rawn siam deuh kher avangin keipawhin ka tum chu ka thulh leh ta zawk a ni. Engpawhnise, meeting nazawng hi a pawimawh em em vek kher lo va, tel vek kher pawh a ngai lo va, thu leh hla han thawn mai chang te pawh a awm fo a, tuntum erawh a pawimawh satliah pawh a ni lo va, a tul em avangin ka han tel ve leh ta a ni. He Meetinga thurel leh sawihona lam chu tarlan ka tum rih lo va, ka vanneihna leh vanduaina lam zawk hi tuntum hi chuan tarlan ka han tum zawk ang e.

December 4 khan a nikhatni atan meeting chu kan tlingtla a, meeting hun ka tlai tep tawh avanga ka bungrua leh thawmhnaw thenkhat chu Geneva Rail Station locker-a ka hnutchhiah chu han lak zet a, ka thlenna tur UN Mandat lam pan leh nghal deuh mai ka tum avangin ka necktie leh kawrchung pawh a ngai ngaiin ka ha rih nawk nawk a. Bus chuan dan hi tih than loh chuan direction diklo zawk lama chuan palh a awm avangin leh ka chuan sual fo tawh avangin ka fimkhur hle a, chuvangin ka zawng kual rei fu reng a ni. A tawpah ka chuanna tur nia ka hriat Bus number 5 chu chak takin ka pan phei a, ka lawn chho chiah rual hian mi pakhat hmanhmawh taka rawn chhuk hian a meitalh leh Meizial a thlauh palh a, chu chu ka rah sak ka hlauh avangin ka ding chawt mai a, a ni pawh chuan ka rah sak a hlauh avangin ka kekawr hmawrah a chelh ve bawk a. Tichuan, a chhar a, an chhuak a, bus a inkhar a, a kal ta a, ngaih tha taka ka thut lai chuan mi pakhat hian sap tawngin ka pu i wallet han check teh, a bo em? mi rawn ti a, ka han check chu a lo awm ta der lo mai a. Eheu, min ruk sak ta em ni dawn? tiin hmun hrang hrang te ka han dap kual a, ka ahna kekawr ipte veilam chu a lo ruak ta tlat mai si a, ka bing ta chum chum mai a. Bus driver ka han hrilh nghal a, english a lo la thiamlo zui nen tawng te kan han let te te a, tichuan a hrethiam nghal a, Police a phone nghal a, tichuan bus stand hmasa berah tawng lettu nen chuan kan chhuk nghal a. Rail Station lamah chuan kan kir leh ta a, mahse khua a thim tawh avang leh dar 8 lai a nih tawh avangin Police office pawh chu a lo inkhar hlawm tawh si a, tichuan city Police station kan pan ta nghal a. Rilruah ngaihtuahna a kal thui hle a, ka wallet ah hian Geneva ka cham chhunga hman tur pawisa fai ka dah a, ka credit card te, ka ATM card te, ka medical Card te, ka Bus/Tram/train card kum 2 tana ka siam te bakah thil pawimawh tam tak ka dah vek mai si a. Ka rilru a buai ru hle a ni.


Mahse, thlaphan hmel tak leh buai hmel viaua lan erawh ka duh hauh lo va. Ka buai avang leh ka phi chung avanga kawngro a sut teh chiam dawn loh avangin cool tawka awm mai chu tha ka ti ta zawk bawk nen, Police Station ah chuan ka han in report ta a, an ni chuan an lo hrethiam nghal deuh mai a, tunlai hian hetiang hi a tam a, fimkhur hle tur a sin, min lo ti ve bawk a, ka luh hma hret hian Mumbai lam Vai pahnih Wallet tibo ve tho te chu an lo awm ve bawk a, an ni pawh French thiam bik maplo an nih avangin an khawngaihthlak hle mai a. Kan han inzawt a, an ni ai chuan ka thil tihbo chu a letin a tam si a, pawi min tihpui hle a ni. Tichuan, kan thil tihbo te chu detail taka kan hrilh hnuah min register sak thlap a. Min hriatpuina lehkha te chu min pek hnuah kan chhuak leh ta a. Zan dar 9 a rik tawh avangin ka thlenna tur UN Mandat pawh an khar a hun tawh a, chanchin han hrilh turin ngaihtuahnaah a awm meuh tawh loh avangin engmah ka hrilh ta bawk si lo, ka buai ru ang reng hle a. Cheng khat pawh ka nei bawk si lo va, ka buai em em a ni. Ka bank card emaw credit card emaw te chu lo kawl ila, khawiah pawh pawisa a lak chhuah mai theih tur kha a ni si a, mahse, wallet hian a keng tel vek avangin kut bengin ka awm ta a ni.

Ka han ngaihtuah ta vang vanga, hmelhriat lah chu an vang nasa mai si a, tin, an tawng ka thiam loh avangin ka tlangnel lo hle mai bawk si a. Chutia rilru beidawng ang reng taka ka awm lai chuan ka Mobile chu ka bag chhungah a lo la awm hlauh mai chu lo niin, ka han la chhuak ta a, hmana ka hmelhriat tawh genevaa khawsa ka Zohnahthlakpui Davida number chu ka han zawnga, ka lo la nei hlauh mai pek a, ka lawm teh a sin. A hnathawh zan a nih chuan a awm dawn lo chiang khawp zan dar 9 ah phei chuan. Mahse, ka han be thei nghal a, a dam vak loh avangin leave a lo lak ni kher kher a lo ni a, chuti ni lo se zawng zan dar 12 vel thleng duty nei thin a lo ni a, vanduai tak chu ka vannei fu ta mai a. Tichuan, ka harsatna te ka hrilh hnuah ekhai, lungngai suh, ka rawn lam nghal ang che, tikhan lo awm rawh, mi rawn ti a, reilo teah kan inhmu ta a, ka lawm kher mai. Mahse, ka Credit card kha min ruk sak zingah a tel avangin rilru erawh a nuam thei lo va, bank han call mai turin a number ka lo nei si lo, a tuk zingah ka bank number te chu zawng chhuakin ka han call nghal a, min lo block sak nghal thuai a, tichuan ngaihngam tak chuan ka awm thei ta a. Meeting lah chu zing dar 9 a tan tur a nih avangin zan lam mut that vak loh nen chuan hmel a lang phuai duh kher mai. Mahse, thulh thei ka ni lova, thulh tur pawh ka ni lo va. Rilru nuam tak leh lungkham lo hmel taka awm hram hram ka tum ta zawk a.

Ka rilruah heti hian a lo lang ta a. Khawiah pawh hian mi tha an awm rualin misual pawh hi an lo awm vek mai a. Geneva phei chu khawpui muang tak leh mihring cheng te pawh hawihhawm tak mai a ni thin a, mahse, misual rukruk ching pawh an lo awm ve nual tho hi a lo ni a. Chumi khami ah lo dah ila, a bo lo tur, khatianga meitalh leh meizial a tih tlak lai khan trick a lo hai a ni awm sia, lo din lek loh tur, te ka ti a, ka ngaihtuah neuh neuh a, Sebo hnua kawngkhar an changzo ta a ni. Chutihlai chuan heti hian ka han ngaihtuah ta zawk a, tihbo tur neia kan awm te hi a lawmawm zawk a, a rutu ni lova, a ruksak nih te hi kan va nihlawh em. Ruksak duhna thinlung nei lo va kan han awm te hi kan la vannei ma nge. Ka wallet leh a chhunga awm zawng zawng ka sum te, ka cards te leh thil dangte chu ru vek mah se, ka hlawh lak tur min ruk sak thei lo va, ka nunna pawhin engmah a tuar bawk lo va, ka la vannei ma nge, Lalpa hian kan mamawh chinah chuan min veng chiang hle mai. Tiin ka ngaihtuah chhuak ta a, ka lawm ru hle mai a. Lawmthu ka sawi ta zawk a. Ka pawisa te kha thil sual tih nana hmang lo va, thil tha tih nana an lo hman zawk nan pawh lungsi takin ka tawngtai thei ta a ni. Pathian chuan engkim mai hi a relfel thin a, kan tana tha ber turin rem a ruat thin a ni. Vanduaina a awm chuan vanneihna pawh a awm thin a, chhiatna kan tawh hun a awm a, malsawmna kan dawn hun a awm bawk thin a, a thil tha leh kan duh zawng zawng te hi nei vek thin ila, siamtu kan hrechang hauh awm si lo, chhiatna kan tawh aiin malsawmna kan dawn a tam fe zawk a, chutiang bawkin kan vanduai hun aiin kan vanneih hun a tam zawk thin si a.

He Meeting ah hian Bolivia ram tan Case lian tak mai khelho a ni bawk a, an ambassador chuan mittui tla zawih zawihin report a pe a, tanpui an tul zia nasa takin a sawi a, tunah hian Bolivia ramah chuan civil war a thleng mek a, an ram hruaitu pawh UN in a ruat rih hmiah mai a ni a. Tawngtaipui an va mamawh em. An ni chauh a ni nemaw.. Khawvelah hian keini aia a let tam taka vanduai, an mihring nihna chanvo pawh hauh pha hlawl lo, thihna ruam kara khawsa mek, indo avang te, khawmual chhiat vang te, hrileng avang te leh natna hrang hrang avangin nitin mi tamtakin hreawm tuarin nunna an chan mek a, kan chenna khawvelah hian remna leh muanna bakah he khawvel hi a lo him theih nan nang leh kei hian chanvo kan nei ve a ni.

Heal The World:

Thursday, 29 November 2007

Zorock (Rosangliana) Zunzam

Kum tam a liam ve ta, Pu Rosangliana (Zorock) pawhin a vanglaini a hmang chul tan a, kawngna leh chak lohna hrang hrang bakah nupui fanau chawmna lamah a hmanhlel ve ta viau a ni mai thei, a thawm a ring ta meuh lo, Sipai a nih vang chauh pawh ni lovin, chhungkaw paber tan chuan chhungkuain ei leh in kham khawp an neih a lo ngai a, fate an lo seilian a an hau tak chho vei tawlh tawlh nen. Atan chuan "Zoram Ngaih hla" nalh tak han phuah pawh thil har tak a ni kher awm lo ve. A dinhmunin a zir miau si alawm.

Pu Rosangliana hi Mizopaah chuan pa sang pawl tak a ni a, fit 6 vel zeta sang a ni. Kum lamah pawh kum 50 a hnaih thuak tawhin a rinawm e. Hmun hrang hranga a khawsak hnuin a hna nghet ni turin Shillong mualah Indian Sipai music band ah a awm mek a, amah hian bass a perh a, a zai pah bawk. Tin, Jazz lam tuimi tak a nih avangin hetiang lam hla hi an sak tam ber a ni hial awm e. India ram chhunga Sipai Band lar lang pha zingah an tel ve hial. A naupan tleirawl lai hi atan hriatreng tur vek a ni. Mizoram thingtlang khaw pakhat "Khawkawn"(Khawkawn khaw lal thin Phungchawnga Sailo chu ka pu u chiah a ni a, Zote ah insawnin lal a ni leh a, rei vaklo ah a thi ta a) an tihah a lo piang a, a pa hian a naupan laiin a thihsan a ni awm e. A nute zinga upa ber Pu Tlangthanga Tlau chu Burma Sipaiah a lut a, a nu nau Thansiama pawh health lama thawk turin Mizoram atangin Rangoon lamah an chhungkuain Seventh-Day Hospital an pan ve bawk. Hetih hun lai hian Seventh-Day Hospital Rangoona mi hi damdawiin tha pawla sawi a ni a. A bik takin Mit lamah phei chuan a ber a kai hial awm e. Chutah chuan Missionary anga rawihin a nu nau Pu Thansiama te chhungkua pawh chu an awm ve ta bawk a. Tin, Rosangliana nu ngei Pu Rodallovi pawh chu a unaute awmna lamah chuan a pem chho ve leh ta a. A ni hi Khampat lamah in leh lo neiin a khawsa zui ta bawk a.

Chutia a nu te lam bela a khawsak a lo tul tak siah chuan Rangoon lamah a putea(Pastor Dr.Thansiama Tlau, tunah chuan Maryland, USA-ah an chhungkuain an khawsa mek) te hnenah te chuan a han awm ve ta a, lehkha zirin a tleirawl hun chhung rei vaklo chu a han cheng a ni. Chuvangin a tan chuan Rangoonah pawh in zali(400) kan chuang e, han tih chu a awm hliah hliah a ni. Mahse, hun a lo inher zel a, a Pu Thansiama te chhungkua pawh India lamah tla thla leh in Pune (Spicer Memmorial College) lamah a zir belh leh ta a. Tichuan, India ramah a thawk hlen ta zawk a. A zir zawh hnu reilo teah Shillong(ATS) lamah a thawk chhun zawm ta a, reilo teah Seventh-Day hmunpui Hosur lamah health director hna chelh turin an ruai leh ta a, Mizo zingah a awm chhun leh thleng sang ber pawl a ni hial awm e. Tichuan a pension hnuah an chhungkuain USA lamah an pem ta a ni. A ni hi Rosangliana tan chuan pa nih tling tak leh kawng hrang hranga enkawltu a nih avangin a ngaina hle ngei ang a, "USA-a unaute ka ngai", a han ti pawh hi awm hle a ni. A tet lai zawnga a pianpui tluka a lo awmpui thin a unaute awmna ni miau hek le.

A nute zinga upa ber Pu Tlangthanga pawh Sipai atanga pension in Khampat lamah inhmun leh lo neiin an chhungkuain an khawsa ve ta bawk nen, Rosangliana nu Pi Rodallovi a lo awm sa bawk nen Rosangliana tan pawh awlsam taka khawsak zawm ve nan a remchang a ni thawkhat ang, a tleirawl len hnu deuh thleng chu a han khawsa ve leh naw naw a, hetih lai hun hian Thlanvawng thing nena tuk chawp Tingtang chu khawlaiah awrhin, zan Thla eng hnuaiah a thiante nen an zai ho thin a ni awm e. Nula la rim ngam chiah si lo, ral khat atanga zai khum vel an chin lai pawh a ni fahmiang, a zai ring thei rap a ni awm e. Amah hi pa sang tak a nih avangin an thian za hoa Football Field a an han thut khawm te hian fiamthu thawh pahin a til hi a hmuam vek thei..an ti. Chutiang khawpa pa sang tak leh ria tak chu a ni a. Sipai atan chuan tling ngei tur pawh a ni reng reng e.


Hun te an lo liam zel a, tleirawl hun chhungte chu an liam dawn meuh chuan Shillong lamah chhuk thlain a thiante nen Sipaiah an lut ta hlawm a. Silai kah thiam tak a lo ni veleh zel a, an duh hle a ni awm e, BSF ah a tang phawta a hnuah Assam Regiment lamah a lut ta zawk a. Shillong atang chuan a thianpa Khawtinkhuma(Khampat atanga a thian tha ber) te ho nen music band an zawm ta a, hla a phuah tan ta bawk a. Chung a hla phuahte chu a thianpa Khawtinkhuma nen chuan a thluk leh music kalhmang turte an duang pah zel a, kum tam tak an beih hnuin Mizote music rimaw hmanga dengchhuak thei tu a Album hmasa ber 'Ni berin alang' tih chu a han record ta a. A hla remsaktu T.4 band te hi hranghlui musicians chuai theilo ho an ni a. Rosangliana hian a han thlang fuh ngei mai. An ni lah lawm, Rosangliana lah lawm, hla pakhat a sak zawh a piangin an in chibai zel e, an ti hial a. A awmzia chu, Rosangliana hian perh nawn ngai emaw record nawn ngai emawin a sa sual ngai lo va, a beat pawh vawikhat te mah a tisual ngailo. He a Album hmasa hi chawlhkar khat chhung lekin a record zo vek a ni. Heng avang hian a remsaktute hian thiam an ti lutuk a, a zai zawh a piangin chibai an buk ziah a ni awm e. A hnuah pawh heng ho hian Rosangliana tluka zai remsak nuam leh zaithiam kan la remsak ngailo. An ti hial a ni. A hnu deuh lawkah Pachhunga pawhin a lengzem album hmasa ber atan 'Di loh Di' tih chu a han record veleh ta bawk a. T-4 band bawk a han hmang a, a hnuah pawh Mizo zingah hmangtu an awm ve ta zel a ni. Ni e, a mah pawh musician bassist a lo ni ve bawk a. Tin, mahni hla phuah leh kum rei tak a lo chaih tawh a nih vang te pawh a ni ang e. Talent kan nei vek miau si alawm.

Tichuan, a hnu lawkah chu Album hmang chuan a han lar tan ta a, Mizoram mai pawh ni lo, Zoram khawvel a han deng chhuak ta mai a. A talent neih that zia chu miten an lo hre tan ta a. He a lar vanglai denchhen hian Vulmawi Recording te chuan Lammualah(A ni chuan 'khawpui lammual' a ti kher thin) concert nei turin an ruai ve leh ta a. Musicians pawh khawchhak lam mithiam rawih ni se, an ti a. Rangoon lammi an ruai nghe nghe a ni. Khatih laia Effect set pawh la thiam mang lo leh a hang deuh tlawnga zai thin Mizote tan chuan music ah bung thar kan lut a tih loh theih loh ang. A ni, tum ang ngeiin Shillong tlang atang chuan a rawn rock ta mai a. Rosepari te, Ka thai duh lai, Ni berin lang, Vei suh AIDS leh 4, Aw Mama, 5 Stars, Can't live without you, Ka pianchampha, etc.. te a han sa a, a album a music tlukin a remtute an thiam a ni bawk a, a va nalh hlawm tak. Musician te lah thiam, a zaitu lah thiam. Guest Artiste ho Rebecca Saimawii te ho pawh an rock viau a nih kha. 'Spending my time' tih Roxette hla a sak phei kha chu a va nalh em ve aw, a music khan a ori a tluk hialin ka hria. Tichuan, Mizorama a hmasa ber leh hnuhnung ber ni rih turin Mipui an pung khawm tam a, tun thlengin record a la ni ta zel a.

Lammuala lenglo khawp mipui an pung a, pal hungna pawh tih chhiat vek khawpin ticket nei sa ho pawh an lenglo a nih kha. Tichuan, he mi hnu lawk hian Album 2nd pawh a siam veleh ta a. Mizorama an lo lawm em avang leh an lo duhsak em avangin 'A' side hmasa berah 'Sailo' tih a thun nghe nghe a, hei hian khawpui lammuala Zorock concert neih hlut a nih zia leh Mizo mipuite lawm a hlawh zia a tilang chiang hle awm e. He ti khawpa lar leh zaithiam si hi sum leh paiah a intodelh hleithei chuang hauh lo mai a, a chhan chu Mizo Hla market hi a la zim em vang a ni. Amaherawhchu thil tha tak mai chu kha Zorock huhang kal chho zel khan Mizoramah pawh music lamah nasa takin tan a rawn lak tira Rock Band tha tak tak Tribal Power te, Dream Hunter te, Albatross te an rawn chhuah phah hi a ni. OP-a of Tribal Power phei chuan Rosangliana atang hian Mizo hla sak rock dan te kan zir a, Mizo hla rem rock dan thlengin, a zaidan hi kan zir nasa thin khawp mai. A ti hial a ni.

Awle, kum tam a liam ta, Zorock pawh a reh ta vang vang emaw kan tih hnuin thangthar zingah a mah ngaisanga chawimawi phu titu an pung tulh tulh a,a zaithiam zia leh a rimawi ropui zia te chu Zofate thinglungah a rawn vul thar zel a, tunlai zaithiam lar 'Mizo Idol' zinga mi hriat hlawh tak tak Remkimi te, Awmpuia te leh Mathlenga te chuan Mizo zingah zaithiam an tih ber thu an sawi chhuak a, tin, a hla record hnuhnung ber 'Zoram ngaihhla' te chu an sak sak ta fo siah chuan Zorock chu chawi larin a awm thar leh a ni ber e. December 15,2007 chu 'Zorock Nite' tiin a tan hun an siam dawn a, amah Rosangliana ngei pawh Shillong tlang atanga rawn tel ngei tura sawm a nih angin tel ngei a tum thu te pawh a sawi tawh a, amah chawimawina hun hman a nih tur thu te a hriat phei chuan a lawm em em a. Ka phu loh malsawmna a ni, a ti hial a, keini thangtharte thinlungah pawh "Zorock Zunzam" chuan bu a la khuar nghet hle a ni ang. Ngaihthlak ngun pauh leh a ril zia a chiang a, han ngaihthlak nawn leh hian a music leh hla thluk inchawih tawn zia a hriat theih a, han by-heart chiah hian a a zunzamah kan uai ta thin a ni. Chul tihni neilo tur Zorock rimawi vul zel se, thang leh thar lo awm zel turten hlut nachang pawh kan hriat deuh deuh a rinawm.

A Album te chu:

1.Rosangliana Vol.1 (Rangoon)
2.Mizoram Centenary pual
3.Rosangliana Vol.2 (Rangoon) hei hi Paite version a siam.
4.Rosangliana Vol.3 (Monalisa,Aizawl, Guitarist: Hmingpuia)
5.Rosangliana (OTTO Recording,Aizawl, Guitarist: Thangbawiha)
6.Zoram Top 3 with Muanpuia of Dream Hunter and OPa of Tribal Power (An mahni hla phuah theuh an sa, guitarist: Hmingpuia)
7.Thlarau Rosepar (Rangoon)
8.Zoram Ngaih Hla

Heng a chunga tarlan list-a hla zawng zawng hi a ma phuah vek a ni hlawm.
(Note: Rosangliana hi kum 2001 khan a chenna in Shillongah nilenga ka lo kawm ve tawhna atang te leh a putea te bakah a cousin thenkhat hnen atangin heng a chanchin tlangpui ka han ziah te hi ka hriat a ni hlawm. Amah ngaisangtu lo nih ve manah a tan ka han hlan nghal bawk e)

Kristian Chhungkua by Rosangliana



Tuaia & Jessea Rock 'N' Roll by Rosangliana (Zorock)

Wednesday, 21 November 2007

When a child is born?

Ka inhleiin ka han fiamthu pah ve bawk alawm. Hotute: Sawmpuia te, Azuali te, Avena te etc.. hovin han en zuai se, ka paihbo leh daih ang..:)

Sunday, 14 October 2007

Hring Kan Chan Chhung

Mihringte hi ze hrang tak tak nei kan ni hlawm a, chu kan zia theuh chu a thup thiam deuh te, a thup thiamlo deuh te kan awm leh a. Chutiang deuh bawk chuan, kan khawvel thlirdan pawh hi a in pelhsawlh thei viau mai bawk a, thenkhatten a thim zawng hlira an ngaihtuahna an sen chiam chiam laiin thenkhatte tan erawh khawvel hi a nuam a, nunna petu an nu leh pa te an fak a, khawvel leh a chhunga awm zawng zawng te siam chhuaktu leh enkawltu Van Pathian fakin an chawimawi thin thung a lo ni. Hringmite chenna ram hrang hrang te hi inangkhat vek, danglamna nei lo ni ta se, nuam kan ti ngut ang em? tih hi zawhna tling a ni a. Kan chenna ram leh leilungte hi an mahni theuhah an danglamna hi a ropuina chu a ni thin. Siamtu chuan rawng hrang hrangin min siam a, mingo nih tirtu chu Midum an nih ang bawkin hmeltha kan hriat theihna chu hmelchhiate vang chauh a ni.
Chuvangin hmelchhia te hi awm lo ila, hmeltha kan awm lo tawp ang. Ram ro kan hmuhte hian ram hnawm min hriattir a, thlalera phul buang thurh te hian vur tlang min hriattir mai chauh zawk a ni. Heng te hian mawina leh tangkaina a nei vek a,an awmna theuhah an awm hian siamtu khuarel famkim zia leh felzia a tichiang thin a ni.

Chuvangin engkim mai hi a nihna tak kan hriata, kan ngaihtuah phawt chuan khawvelah hian ze chi hrang hrang te, rawng chi hrang hrang te leh ngaihtuahna inanglo tak tak ni awm reng kan lo ni. Amaherawhchu, kan awmna tur dik taka kan awm hian mi tangkai tak leh hmantlak tak vek kan ni thei a ni. Chu lai tak chu hrethiama, a thim zawng ni lo, a eng zawnga hun chhiardan kan lo thiam a ngai ta a ni. Baibul commentator hmingthang tak Mathew Henry chu a khualzinna chawlhbuk pakhata tui taka a muthilh laiin suamhmangten a bungrua neih zawng zawng an lak sak a, zing a han tho chu a riahna pindan chu a lo ruak vek mai a. Ram hla taka khualzin a nih piah lamah la kal zel tur a nih avangin a tan chuan a mangan thlakin a rawngbawlsak Pathian pawh chu han dem mai pawh a awl viau ngei ang. Mahse, Pathian a dem lo va, lawmthu a sawi zawk hlauh zu nia. "Aw Lalpa, tui taka mut theihna min pek avangin ka lawm e. Suamhmangte ruk tur bungrua ka neih avangin ka lawm a. Ka bungrua la fai vek mah se, ka nunna min ven sak tlat avangin i hming fakin awm se, ka thlatin hlawh lak tur min ruk sak theih loh ka neih avangin ka lawm e " a ti hlauh nia mawle. A ni, Suamhmang rukru ho rawn luh lai hian lo harh chhuak hlauh se, a nunna pawh an laksak nghal duh mai thei.

Fuke kim biaia piang leh rilru pangngai tak pu te zawk hian kan chantawka lungawi har kan ti zawk a, siamtu khuarelah kan lung a awi zo lo va, kan chanvo leh nihnaah kan hlim lo, sawisel a pui kan ngah a, engkim mai hi a ninawm kan ti thin. Mahse, heti zawng hian ngaihtuahna kan hmang ngai em? Khawvela mihring cheng 30% te chuan in tur leh ei tur an nei mumal lo va, mi tam tak erawh fuke kim lo an ni thung a, a then erawh vanduaina avangin an piangsual a, a then erawh tawhsual an tawh avangin an piansual phah ve bawk a. Thenkhat erawh a mit a del a, thenkhat erawh an rilru a kimlo thung a. Thenkhatte erawh chuan natna khirh tak zeng natna te, thluak natna te, vun natna te, thisen cancer te leh natna hrang hrangin a tlakbuak thung a ni. Heng te atang hian kan dinhmun chu darthlalang a inen aia fiahin kan ngaihtuah chhuak thei maiin a rinawm. Chuti chung pawh chuan kan dinhmunah hian kan la lungawilo cheu dawn em ni? Kan nun tihremawmtu chu kan suantuahna hi a ni. Philosopher lar tak Epictetus chuan " Kan taksaa pangtichawrte zai chhuah ai chuan kan rilru ngaihtuahna thalo zai chhuah hi thil tul zawk tak a ni" a ti.

Khawvel history-a thusawitu lar leh chanchin ropui neitu France ram ropui Sipai General hlawhtling berte zinga mi Nepoleans chuan " Ka dam chhung hian ni ruk lek pawh hlim taka awm lai ka neih ka hre ngai lo" a tih laiin Midel, Bengngawng, tawngtheilo Hollen Keller ve thung chuan "Hringnun hi a va mawiin a va nuam em" a ti thei tlat thung. A ni, hringnun tinuamtu leh tihreawm theitu chu keimahnia awm kan rilru ngaihtuahna hi a ni. Kan taksa hrisel nan chaw tha kan ei a ngai a, vaitamin te kan ei a ngai ang bawkin, kan hringnun tinuam a, tihrisel tur hian insawisel, inrel leh in hauh chiam chiam ai chuan, kan tlinna lai awmchhunte, in chawimawi tawn thiam te, in dawmkan tum te hi kan hringnun lamtluang zawk mek tan chaw tha tak a ni a hei aia vaitamin tha a awm chuanglo, khawvel tinuamtu leh hringnun ti parmawitu an lo ni zawk. Inkhawm apianga muthlu ziah te hi muthlu tur tho tho chuan inkhawm ve lo law law mai se, kan ti dawn nge? Muthlu tur tal pawhin a inkhawm hram hram, kan ti zawk dawn?

A ni, kan chenna leilung leh tlang hrang hrang te hian mawina theuh an nei a, pawimawhna theuh an nei a ni. Chhim lam mi te tan chuan Hmar lam boruak leh leilungte chuan danglamna a nei a, an ni tan chuan khualzinna ram, ram nuam tak a ni thei. Chutiang bawk chuan Thlaler ramro a khawsa thinte tan pawh Vur ram leh tuipui zaupui te chu chawlh hahdamna tha tak a ni thei a, an thlahlel ngawih ngawih ta ve ang. Chutiang bawkin tuktin zantin ni eng pawh hmu ngai mang lek lo va, ruahtui leh daifim ringawt mai kara khawsa Vur tlang leh thlasik kumhlunna rama cheng te tan chuan ni eng tamna thlaler ramro chu chawlh hahdamna tha tak a ni ve hlauh thei bawk a ni. Hei hian hringmite pawh zehrang tak tak nei awm reng kan lo nih zia a tichiang a, chu kan zehrang hrang te chu chawlhpawlh tawk kan lo thiam a ngai ta a ni. Inhriatthiam tawnna te, kan nihna ang anga inpawm tawnna te, kan tlin lohna lai in hriatthiam tawna indawmkan tawnte hi hringnun tinuamtu a lo ni e.

Thursday, 30 August 2007

"Human Rights Council, Geneva"-ah



Informal Meeting of The Human Rights Council, Geneva-ah




Ka beisei phak ngai loh leh tling thei tur pawha inring ngai lo ka nih laiin he meeting atan hian sawm ka ni ve hlauh mai a, mak ka ti a, phulo ka inti a, tlinglo ka inti lehzual a ni. Mahse, he meeting-a tel tur hian UNO hnuaia thuneitu sang Ecosoc chuan passcard thlenga min siam sak theih dawn avangin a lawmawm lehzual a, tin, ram 77 atanga minority people ho tana din Geneva base NGO pakhat "docip" hotuten tel ve ngei tura min duhsak avangin ka lawm em em a, an ni hi UNO ah pawh dinhmun pawimawh tak an luah a ni. Tichuan, Khawvel ram hrang hranga Human Rights activists leh an ram aiawhte report ngaithla tur chuan Geneva ka pan ve ta a. "Informal Meeting of The Human Rights Council" hi UNO hnuaia Human Rights meeting pawimawh ber a ni a. Hei hian nasa takin nghawng a nei thin a. Thutlukna leh kal zel dan tur pawh rawtna siam nghalin President hova ngaihtuah zui a ni thin. Hmana "Commission" tia kan hriat thin kha tunah chuan "Council" tiin an thlak tawha, hei hian dinhmun sang zawk leh thuneihna sang zawk hlankai a nih tak vang a ni.


Vanhneihthlak tak maiin ka thlenni hian UN Expert thenkhat ho nen kan inkawm a. Heta ka mi kawm Wilton Littlechild phei chu New York a UNO Permanent Forumah pawh kum 6 ngawt chairman lo thawk tawh leh kum 30 ngawt UNO-a lo inhmang tawh a nih avangin vannei ka inti hle a. Pathian hnenah ka rilruin lawmthu ka sawi mawlh mawlh mai a ni. Wilton hi Canadian a ni a, pa tawng duh tak leh fiamthu thiam tak a ni bawk a. Kum lamah kan pa te rual ngawt ni mah suh se, naupang kawm dan tawk a thiam bawk a, a bula awm a nuam a, hahdam thlak ka ti tak zet a ni. Amah ang bawka a thawhpui Canadian Tribal Leader an tih mai Henry pawh Permanent member a ni a. An ni tan chuan khawi UNO office ah pawh ni se, Car nen check awm ve lovin an lutin an chhuak thei a. Zin hlek se, 5 stars hotel ah an thleng thei a. An senso pawh fund atangin UN hian a pe tur a ni a. Chutiang khawpa mi pawimawh an nih avangin an hnen atang pawhin beisei ka nei sang hle a ni. Beisei sang han tih lemah sum leh pai lam a ni lo va, UN hnathawhdan ngialngan taka hriat leh engti chiahin nge khawvela hnam hnuaihnung leh ram hrang hrangte chunga an rilru puthmang tih te chu ka hriat chak zawng tak a ni si a. A bik takin Mizote ang bawka ram hrang hranga minority zawkten an chanvo engtia chiahin nge an lo beih thin tih te leh an rights te chu ka hriat chak ber pawl a ni fo thin.


India ramah Mizoram chu state te ber leh naupang ber pawl a ni a. MP pawh 2 chauh kan neih theih laiin State dang te chuan MP 20 aia tam deuh vek an nei hlawm a. Hetiang a nih dawn chuan Mizote tan chuan Rawl neih len a har dawn hle a ni. Chuvangin hetiang lo deuh hian Khua leh tui theuh theuh MP pawh inzat vek dah ni ta zawk se, intluktlanna pawh a khuangrual zawkin ka ring thin. UNO ngaihdan hi a pawimawh hle ang a, nawrtu leh sualtu an awm chuan ngaihtuah sak a la nih ka ring tlat a ni. Chuvangin rorelna sang berah palai pakhat lek kan neih chauh si chuan vote pakhat chauh kan nei tihna a ni a. Kan MP duhdan leh ngaihdan te hi thupui hlapui ah min lakpui ngai meuh dawnlo te pawh a ang hle mai. Chuvangin MP ngawi reng hi kan nei zel dawn te pawh a ang ka ti.


UNO hnuaia indigenous working group meeting-ah hian kum 2002 atang khan kumtin mai ka han tel ve thin a. Mahse, human rights council em ema tel ve tur chuan ka inbeisei ngai lo va, a chhan chu Human Rights council hi HUman Rights Commission an tih thin ai khan thuneihna a nei sang zawk a. Chuvangin commission pawh ti tawh lovin Council tiin an thlak ta kha a ni a. Chuvangin Delagates te pawh an fimkhur a, security lam pawh an uluk hle a ni. Orginazation lian tak UN hriatpui aiawh lo chuan tel theih emaw luh theih emaw a ni lo va. Tin, NGO hrim hrim pawh Ecosoc hriatpuina tello chuan tumah luh phal emaw tel phal emaw a ni ngai lo. A chhan chu, khawvel hmun hrang hranga NGO lian te hnathawhdan leh Sawrkar lam atanga thu kallam leh hawnglam zir te a ni hlawm a. A tul phei chuan ram thenkhatte chu nasa takin an zilh mai thei bawk a ni. Heng avang hian Sawm bik ramte atangin an sawrkarin palai a tir a,chungmite chu an ambassador te an ni tlangpui thin a ni. Tin, sawrkar lam ni lo, UN reporteur ten thil awmdan report an pe thin bawk a.


Islamic Organization aiawhin Pakistan Ambassador Masood Khan statement a submit a, amah hian a chhiar chhuak a. A ni hi Pakistan's permanent Representative to the United Nations a ni. A statement hi interesting tak a niin ka hria a. Mizo tawnga lehsak hial a tha khawp mai. Muslim te ngaihdan hi kan hriatthiam pui a ngai ve a. An dinhmun leh an nihna te pawh kan hriatpui a ngai a. Hmun hrang hranga Muslim te tawrhna pawh chiang takin a tarlang ve a ni.


Chutiang level chu a nih avangin khawvel hmun hrang hrang atangin mi pawimawh an an rawn kal a, a bik takin Japan, USA,Canada,New Zealand, etc. atang hian member an tam lehzualin ka hria. An active deuh pawh a ni mahna. Zing Dar 10 atanga tanin hun hman a ni a. Human Rights Council President Mr. Doru Ramulus Coste chu a chair a, mi pawimawh tak takin an thutpui bawk a. Ram hrang hrang; Japan, Mexico, Brazil,Canada, USA, England etc.. atangin report tawifel tak tak kan ngaithla a. Chu report an pek rual chuan a tawp lamah rawtna an siam tel nghal thin a ni. An thu leh hla a felfaiin mi te inpekna a fakawm thin ngawt mai. Mihringte hriselna, dam reina, tawrhna, ei tur nei loh vanga harsatna hrang hrang te, indona avanga tuarte leh kawng hrang hranga Mihring an nihna tihbawrhban sak ho te dinhmun hian rilru a hneh duh khawp mai. Bengvar thlak ka va ti chiang em.


Tichuan, darkar 4 chhung kan ngaithlak hnuah Chairman chuan hmalakdan zel dan tur leh hmalak tawhnaahte lawmthu a sawi rualin September thlaa New York lama meeting awm leh tur atana inbuatsaih leh theuh turin ruat bik te chu a sawm a. Mi pawimawh tak takte inkawmna hun an siam te kha intluktlanna hmanraw tha tak a niin ka hria. Mahse, pum lam a rik deuh ruk ruk tawh avangin UN Cafeteria lam kan pan ho leh ta a. Building chhunga ka hmelhriat ve chauh, mahse ka thianpa Wilton erawh chuan kum tam tak a lo thawhpui tawh UN Expert thenkhatte ho nen chawhlui kan kilho a. A hlimawm mai pawh a ni satliah lo va, an zarah UNO kalphung leh hnathawhdan kawng hrang hrang ka hriat phah niin ka inhria a. Thil harsa taka kan lo ngaih thin tam tak chu harsa tak a ni lo va, thil ho lam taka kan lo ngaih thin te chu a lo ho lem lo hle a ni tih te ka hriat phah a.


Tin, vanneih thlak takin Geneva ka thlen khan city chhung lun lai bera Hotel changkang tak pakhat 5 stars an tih ai pawha ropui zawk tur Geneva khawpui timawitu Tuipui kama "Grand Hotel Kempinski Geneve" an tihah ka tan hmun min lo buatsaih sak avangin ka lawm hle a. He Hotel tukverh atang hian Geneva khawpui timawizualtu fountain lian tak van lam hawia tui phuh chhuak vut vut mai te chu mawi em em mai hian a lang thei a. He fountain hnung lamah hian Prebyterian kohhran dintu John calvin-a Museum a awm bawka, chuti lai hmun chu tunah chuan old city tih a ni tawh a. Kan thlenna hotel lam hi new city chu a ni tawh a. Bulding leh Market te pawh tuilai mithiamten an duan a nih avangin a tunlai hle. Kan hotel sirah chiah hian train ang deuha siam mahse khawmuala tlan thei eng eng emaw entertainment atana an siam a awm a. Mihring pawh an tam viau a, ramdangmi an tam em em bawk a ni. He tuipui kamah hian chhas nena han ti ti na vel tur hmun fianrial tak tak a awm bawk a. Tin, Bike dangdai tak tak Parking a awm bawka. Ka Harley Davidson hmuh pakhat phei chu a chak tha viauin ka ring a. Chanmari leh Bawngkawn inkar pawh reilo te chhungin a tlan thlen thuai ka ring. Nalh ka ti em a, a thal ka lak sak nghe nghe a, mahse thenkhatte in di tlawk tlawk lai hmuh fo erawh a nuam fo lo..:)


Tin, meeting hunlai leh Lobby vela min buaipui tur UN Expert Wilton chu UNO lamin a tulna apianga a hman atan Mercedez Car thar tha tawk tak hi an kawl tir bawka. Vahkual vel pawh a awlsam phah hle a. Tin, He Hotel hi zankhat riah man Franc 500 a ni a, chu chu US Dollars 450 vel a ni a. Breakfast ei man pawh hi billa a landan chuan Franc 50 a ni a. Mahse, a tuihnaiin ei tur a tam hle. Room lian tak khum 3 thawl taka dah theihnaah min dah a, zan lamah roomate ten nula khawhar hnem tura min chhuahsan hlawm avangin mahniin tv te ka en vel mai mai a. Chutia hnemtu mamawh taka ka awm lai chuan a hun te-a rah thin, a hnah pawh uai ve ngailo chuan vanneihthlak tak maiin aizawl atangin mi rawn call hloh mai chu ka lawm kher mai. Chawlhkartin mai ka hmaih phal ngaih loh Ningani zan apianga lo chhuak thin "The Prison Break" pawh ka en hman ta lo mai pawh ni lovin, ka hrechang tawhlo hrim hrim a ni. Darkar 2 dawn kan in bia a, a bill pek turte ka ngaihtuah letin ka inthlahrung ngei mai. Tu tih erawh ka sawi lovang auch..

Saturday, 18 August 2007

HMANGAIHNA PAR CHHUANG (Part-1& 2)

(Hmangaihna thamrallo beiseina nung)

Hun leh ni te an ral zel a, hnah hlui te an til zo va, hnah tharin an thlak leh thin. Thil hlui te chu hlihlawnin a awm a, thil tharin a thlak leh thin thin. Hmana kan theihnghilh theih pawha kan rin ngaih loh kha tunah zet chuan kan ngaihtuah chhunzawm ta meuh lo va, nunhlui te chu hnutiang chhawnin hma lamah kan pen thin. Mahse, hmangaihna erawh nitin a thar zel a, chuai tih ni a nei lo, hmangaihna hnah chu a uai ve ngai lo va, a par vul reng thin zawk a ni. Hmana kan hmangaih lung duh kan then tak te pawh dawn kir changin chu hmangaihna chuan a rawn par chhuah pui leh a, a rawn ti vul thar leh thin a lo ni. Chu hmangaihna chuan ramri a kham thei lo va, kori a tu ngai hek lo. Chu hmangaihna chuan tuifinriat zau tak pawh kal pelin, van dum pawl piah lam ramah pawh awm san thin mah se, awmhmun tlukin a hnai a, thlaraua awmpui tlukin thinlai hnemtu ber a ni fo thin. Chu hmangaihna chu a ni daih ni awm ve ngai lo leh chuai ve theilo 'Hmangaihna par chhuang' an lo tih thin chu.

Tlangval pakhat hi a chin hriat reng reng loh vin hun rei tak a pil bo vang vang mai a, thenkhatte chuan misualin an dah tha tawh a nia nge tiin hriatreng an tum tawh lo va, a then erawh chuan khawi ilo lai Taninah a tang a nia nge tiin a rawn chhuah leh hun an beisei a, thenkhat te erawh chuan mi ui, mi ar-ah a chang ta a nia nge tiin ngaihtha taka awm hram hram an tum thung a. Mahse, hmangaihna mit nena nitin lo thlir a, engtik lai pawha beiseina mei mit ve ngailo, tlumtea thlira nitin thlirtu-i erawh chuan a tlangvala a hmangaihna chu a dai ve ngai lo va, miten kawng hrang hrangin a chanchinte chu lo sawi hnawng thin mah se, beiseina thamrallo tarmit nen a hmangaiha a hmangaihna chu a hmu chiang a, thamral tir mai a tum hauh lo. Tuktin nichhuak chhiarin a hun a hmang a, engtikniah emaw chuan chu a beiseina chu la thleng dik dawn tlata a hriat avangin hlimna thuruk chu a nei a nei a ni. Valdangten helin thlemna chitin reng hmangin tihlawm tum thin bawk mah se, a hmangaiha a hmangaihnaah chuan a chiang tawk em avangin an inkara hmangaihna hnah chu uai mai thei hian a hre lo va, a tan nitin beiseina thar nen a hun leh ni te a hmang liam thin a ni.

Tlangvala erawh chuan, kha leh chen a chanchin mumal a hriat tawh loh, nula a zawnga nula hmeltha leh piannalh, aw no tak leh nula bengvar tak maii chu a tan a rinawm zovin a ring tawh ngai lo va, engti khawpin a hmangaihna pawh lo sang thin mah se, chanchin hrilh hre tur zawkin a hrilh hleitheih loh avangin theihnghilh hram hram a tum a, inthiam lohna lian tak nei chungin, tlangval fel fai tak, a mah hmangaih em emtu a lo tawng ta a nih pawhin lawm taka lawmpuina biakthu hlan chauh lo chu a tan tih theih a awm tawh lo tih a chiang a, inthiam lohna nasa takin a bual a, a hun leh ni te chu a hmangaihi tan awmze nei hian a hre tawh ngai lo va, a ngaihtuahnaah te chuan awm reng thin mah se, a thinlungah 'hmeichhia leh uite a chul nel peih peih' tih te chuan a rilru a keuh tlu a, kaithawh zawh rual lohvin a bawhbet thin a ni. Mahse, a tan hmangaih dang han neih san ngawt chu thil awl a ni lo va, hlim taka lenlaini han hman te chu har sa a ti a, a theilo a ni. A hmangaihi a hmangaihna chu a tla hniam ngai lo va, a hnah pawh a til chuang hek lo, mahse an inkara indaidanna thingluang lian tak inkham ruah avang erawh chuan a ni chuan beiseina thamral chauh lo chu chan tur nei hian a in hre tawh lo a ni.

Nula-i pawh chu a chang chuan a han beidawng dawn rum ruma, a thian tha tak tak engkim a lo hrilh thin te pawh chuan fuih lam aiin an beidawipuina lo chu han ti ti pui tur an hre tawh meuh lo va, an inkawm ho chang te pawh chuan tlangval dang han dem der vel te chu nuam an ti a, chutia an thiannu khawhar taka a awm reng chu thain an hre lo va, an lainat a, an khawngaih a, an duhsak bawk vang a ni ngei ang. Eng emaw chang chuan han nui ve bawrh vawrh thin mah se, fim taka a han ngaihtuah chet chet chuan tlangvala hmangaihna chuan a thinlung a luah tlatin a hria a, a 'feel' tlat si a ni. A chang chuan mumang lamah te a han mang phan ve bawk thin a, mahse a han harh chhuak a, mumang mai a nih thin si avangin a biangah mittui a lo luang chhuak a, a hreawm ti luttuk chu han tah hawm hawm mai te a duh thin a ni. khawvel hi nuam a ti tak tak thei lo va, then leh rual tam tak nei bawk mah se, mal tlat riaua inhriatna a neih tlat avangin a khua a har ngawih ngawih a, hnemtu dik tak a hmangaiha tanghnem chu a thlahlel ngawih ngawih a ni. Engtikniah emaw chuan kan la intawng leh ang a, a tana ka rinawm zia leh a tana ka inhuam zia te, a tana ka nun zawng zawng ka hlan fak vek thu te hi awmhmunah ka la hrilh ang a, hlim takin kan la khawsa dun ngei dawn a ni tia a ngaihtuah chang te chuan a hlim thin a, a hmangaiha tana hreawm tinreng a tawrhna te chu a thlawn lovang tih a ring tlat a, hreawm tinreng tuarin rinawm takin a awm thin a ni.

Kum tam a ral hnu meuh chuan ni chhuak zawnga ni chhuak duhawm leh kum a zawnga kum duhawm a her chhuak ta. Beiseina thamral chauh chantawk neia inhria tlangvala chuan a beisei leh tum vang reng ni hauh lovin a hmangaihi te khua a thleng ta thut mai. Fanau maltluan chawia hlim taka mi nuthai lo ni tawh tura harsa ti taka a tawngtainaa a lo chham tel thin a hmangaihi chuan fa engzatnge a neih tawh ang a, tunge a pasal ni ang tia a ngaihtuah buai reng reng laiin huphurh tak chung chuan an tualzawl chu a han pen lut dawn a, a tawng tur leh a chetdan tur te chu a han ngaihtuah lawk leh zet thin a. A chang chuan a mittui a parawl a,a han hru fa leh rih thin. A han hawi vela, hmana a len fo laia Lamkhuang kungte chu kuttum tiat tiat tur hian a lo sen thiau hlawm a, an kawt vela pangpar erawh a chul tih tih hlawm tawh a, hmana a lenlaia par vul chuk ang kha chuan awm tawh lo mah se, a tang par te chuan an theih ang angin mawina an chhuah hram hrama, an par chhuak ve hram hram hian a hre tlat thung a. A han inngaihtuah nawn leh a, a hmangaihi chu a nu leh pa bakah a pasal leh fanaute nen lo awm khawm ta ang ni se, engtinnge ka han chet vel ang tia a ngaihtuahna bing chum chum chung chuan 'ka nih nih ka ni ang' tichung chuan a pen lut ta a. (chhunzawm tur)

Part-2 (Part-1 chhunzawmna)

Kawngkhar a han kik tur chu a tim deuh thut mai a. A chhan chu naupang aurawl ri leh infiam ri a hriat vang ani pakhat a. Tin, Nula-i pasal pawh chu lo awm ve ngei turah a ngai a. A chhan chu Chawlhni tuk, zing chaw ei hma hret a nih avangin chhungkaw kim hun a ni si a. Mahse, a ni tan minute khat lek nghah khawtlai pawh harsa a ti a ni si a. Tichuan, a aw a han thian a, a hmui chu a han liak kual a, a han in sangmar nawn leh a, kawngkhar chu a han kik ta a.

Trawk trawk trawk: Lo lut rawh, tunge ni (Nula-i nu chuan inchhung lam atang chuan a rawn ti a)Kawngkhar chu hawng pahin keimah ka nia, Ummm-i a awm em? a han tih rual chuan, pindan atangin Tunge tih hmel pu fahran hian Nula-i chuan a rawn bih dek dek a. Chutah Nula-i nuta fate pawh chuan, chu mikhual hmel an hmuh chuan an thil cheih kual vel pawh chu an tawp a, an lo thlir ve dak hlawm a. Pindan atanga rawn dak chhuak Nula-i chu a mengphawk a, a mit a han nuai a, mahse a mit chuan a hmufiah hle tho si a. Mumang emaw ti niawm fahran hian a melh ngai chu a han melh deuh vang vang a. Mahse, tlangvala a ni chiang a ni tih a hre ta a. A pindan atang chuan rawn chhuah mai a tum na a, mahse, tianghawl lo chuan a rawn chhuak thei si lo, a tiang hawl thin ber naupang hovin inkhualtelem nana an lo hman sak avangin choka lamah an lo dah sak daih si a. Chutia pindan atanga a rawn chhuak nghal mai ta lo chu Tlangvala ngaih chu a thalo ta deuh deuh a, a pasal nen emaw a bialpa nen emaw an ti ti laklawh lai em ni dawn chu aw, ti te pawhin a ngaihtuahnaah a lo lut hman a. Mahse, thil awmzia a han hriat hnu chuan a hrethiam ta a.

Naupang inkhualtelem rual leh pi ber an awm avangin han pawm vawng vawnga, han fawh chawt chawt mai chu a awmna society tih ve ngaih loh thil a nih avangin insum hram hram a tum a. Mahse, a rilru erawh a hlim a, a fala han kawm thuai thuai mai chu a duh a. Pa ber thenawmte ina leng pawh chu a rawn lut ta a, awww, nang i ni maw, ekhai, i hmelte chu a va lo danglam ta ve, ka hai dawn che alom mawle, tih pah chuan an han inchibai a, ekhai, Mami-nu chaw han thlak belh leh rawh khai, tlangvala hian chaw ei ve nghal rawh se, a han ti a. Nuber-i chuan Mamipa thlak belh a ngai reng reng lo, ka chhum tam a, tukdang zawng aiin ti pah chuan, a ni te chu sap rim a nam tawh ang a, chaw pangngai pawh a heh vak tawh lo tawp ang. A han tifiamthu a. Tlangvala chuan, aaaa, ni bik lo ve ka pi, kei hi chu Zo ve tak mai ka ni a, kum 6 ngawt mizo chaw ka ei lo na a, hmana ka heh ang khan ka la heh reng tho a nia, a ti fiamthu ve a, mahse, a mizotawng hi a pai deuh hlek tawh a.

Mizotawng kum 6 meuh tawng chhuak ngai lo chu a thluk lamah a ti awn kual diklo deuh hlek a ni mai thei. Pi ber chuan ekhai, i tawng chu a va sap talh talh ve mawle, ti pahin a fanu chu a han melh zeuh a. Nula-i chuan ka nu chaw chu kan ei mai dawn em ni inkhawmte in tlai ang e, a han ti a, naupang ho pawh chu a nun a rawn lam a, an hawng ta hlawm a, tichuan hlim takin chawhlui chu an kil ho ta a. Tianghawl lova kal thei lo Nula-i chu inkhawm ve thei a nih loh bakah in nghaktu ber a nih avangin a nu leh pate pawh chuan, Mami, tikhan in lo nghak rawh u, Tlangval, lo nghakpui la, hun te i neih chuan. Tichuan, inkhawm ban veleh kan rawn hawng ang a, Mizo chhang i kang ho ang u tih pah chuan an nupa chuan an chhuahsan ta a.

Tlangvala: Ka mumang emaw ka la tireng a nih chu, entiziange i ke chu ni reng renga?

Nula-i : (A lung a chhe thut a, a biangah a mittui a luang a, a chhang lawk thei lo va)
Tlangvala: Engtiziange, i trap elo, ka zawt fuh vaklo che em ni? ( a han ti a)

Nula-i : (Insum hram hram tih hriat fahran hian) Fuhlohna awm lo ve, ka lung a chhe thut a, chuvang a nia.

Tlangvala: Aw, ka hrethiam khawp che a sin, kan awmdan hi a mak tiraw, mumang a ang ngawt mai.

Nula-i : Nia, U.... englo a nia, kei chu, i tan ka tling tawhlo tih ka hria a, mahse, i thianah tal chuan min la en thei ang tiraw?

Tlangvala: Engtiziange? chutiang te i sawi tak mai le?Nula-i: Ih maw, min hriat tawh pawh ka ring lo va, kei chuan ka thinlung zawng zawng ka pek tawh che avangin, i tan rinawm takin ka lo awm fan fan a. Mahse...( A mittui a tla ta zawih zawih a, a sawi zawm thei leh ta lo va)

Tlangvala: (Nghalhlel tak chung si, hlauthawn hmel tak chung si hian, a chhan hun a nghak a) chuan, engtinmaw?

Nula-i: Ih maw, i chanchin hre zui miah lo chung pawh khan, i tan rinawm takin ka lo awm fan fan a. Ka thiante leh unaute pawhin i tar hlum dawn em ni? nupui dang a nei daih tawh ang, ngaihzawng dang hi nei tawh mai rawh, min ti nasa em em a.

Tlangvala: aw, aw, aw, chuan engtin zel?Nula-i: Mahse, khawvela ka hmangaih ber leh a awmchhun i nih avangin ngaihzawng dang neih hi ka thei thlawt lo va. Mahse, kumin kum tir lam kha chuan ka bei a dawng ve deuh tak tak ta a. A ni hi, nupui a nei tawh ang a, chhungkuain hlim takin an khawsa tawh a niang, kei hi ka aa em ni? tih tein ka in ngaihtuah ve tan a. Chuan, Officer pakhat hian min neih nghal hi a duh a, min duh phawt chuan a ni mai, hi a ti ziah a. Mahse, ka duh thu pawh ka sawi mai chuang lo va.. Mahse... (part-3 in chhunzawm tur)

Sunday, 24 June 2007

My Gibson Les Paul

Tunlai hi chuan miin tingtang a han tih tawh chuan guitar alom tia lo hrilh an lo awm ve chhen tawh nia. Hmasang mizo pi leh pute khan guitar an hre ngai lo va, an nei ve lo. An neih chu Tingtang a ni. Chu an tingtang chu Sap tawng chuan Guitar an ti thung a, mizo tawng chuan tingtang a ni thung. Chuvangin he mizopa hian guitar a ti dawn lo va, tingtang a ti dawn a ni..:-)

Kum 1987 vel khan kum 9 mi vel ka ni a, kha tih lai khan kan sap hla ngaihthlak ve thin ber chu: Guns & Roses te kha an ni a. An rual hian Scorpions leh midang tam tak pawh an lar tel hle a. The Eagles te hi sawi loh alum ni se. Mahse, chung zingah chuan keini naupang ho tam tak kha chuan Slash-a guitar Gibson Les Pual ngei mai kha mittla dawn dawnin kan lo thlir thin kha a ni a. Sweet child O'mine tih hla vel a han zut ngat phei chuan nalh kan va ti thei chiang tak, chil thli far lo chauhvin kan en thin kha a ni a. Chuta ka rilrua thi thei miah lo chu a tingtang Les Paul Sunburst ngei mai kha a ni.

Hun a lo kal zela, zirna belin Phai lamah te kan han awm ve tan a, mahse Slash-a tingtang ang Les Paul erawh hmuh tur avang kher mai. Phaia kum 5 ka awm chhung zawng khan pakhatmah ka hmu lo va, ka thianpa pakhat Vai musician Joel chuan Les Paul Studio a nei thar a, kan va awt thei tak. A ni hi a pa USA ah a awm avangin a fapa tan a rawn present kha a ni a. A ni hi guitar ai maha Keyboard thiam zawk a nih avangin chuti teh chiamin a Les Paul Studio pawh chu a ngaihlu lutuk chuang lo va, han lei sak dawn a ralah chuan a phal hauh si lo vang.

Chuvangin hawh sak leh hman sak chu keini a thian tha te tan chuan a ui reng reng lo va, kan ta chei deuh ngawt zel a, tunlai kan Mizo zaithiam lar Michael M.Sailo-a tak hian a sin perh ngun ni, a hawh sak reng mai khan ka hria..:-) Vawikhat chu Thal Favang Kut kan hmang a, chutah chuan he Les Paul ngei mai hi kan hman sak a, Michael-a te ho nen hian concert ang reng kan nei ho a, kan hla zir laia duh tawka kan hman sak Effect neitu Banglagesh lam vai pakhat hian kan concert neih ni ber kher hian a Effect chu a mamawh tlat mai a, a rawn la daih mai a, Effect tello vin ka han zut ta a nih kha, kut hnu a van ngan duh chiang. Michael-a vang a ni e, guitar solo hi paih ila, ka ti a, a phal lo va, a hangin ka han zut ta tlawng tlawng mai kha chu, a zahthlak duh khawp mai..:-)

Chutiang khawpa mi rilru zau leh thiante tana thil phal tak mi a nih avangin Mizo thil tih nikhuaa Music Band anga kan zai dawn reng reng chuan kan hman sak ngei ngei thin a. Mahse, Les Paul Studio hi chu Les Paul a zawnga quality hniam leh man tlawm ber pawl a ni a, tin, a rawng pawh wood rawng deuh tawp a nih avangin a ri lam aiin a hmelah kan buai zawk ani chek ang, kan duhthusam Les Paul kha chu a ni hauh lo, mahse perh nuam kha chu kan titlang a ni. Spicer College hovin an college chhunga zaithiam zawng zawng te pualin Album siam a tum a, chutah chuan kan thianpa Joel-a bakah Michael-a te ho pawh chu zai tur leh musician zingah an tel ve a. Keipawh Joel-a hian a ma hlaphuah "The River" tih hla country style deuha a phuah chu perh sak turin min ti ve bawk a. Khawvel hmun hrang hranga an thehdarh tur leh an college hmai tilang thei tur a nih avangin an duh uluk hle a. Tichuan, a hman remchang apiangin recording-ah an voice an thun a, remchangah sound track nen an siam rem thin a. Keipawh kan thianpa Joel-a chuan a room ah min hruai a, ka hla hi han perh chhin teh, a ti a, vawihnih kan perh chhin a, a tha, i kal tawh ang, a ti ta a, recording lam pan chuan kan chhuak ta a.

Chutia, vawi hnih emaw chauh zir kan nih avangin recording lamah uluk zawkin kan zir leh ang chu tiin ka rilru pawh a hmanhmawh em em lo va, tichuan recording hmunpui kan lut a, mi an lo tam ngang mai a, hour system a fees an lak avangin mi re re an hmanhmawh tlangpui hi a lo ni a. Joel-a pawh chuan kan zai chhin ang e, lo rem rawh aw, a ti a, a zai a, theih ang angin room pakhat atang hian ka lo rem sak a, headphone hmangin. Tichuan, mi an tam em mai, zan dangah kan ti leh mai dawn nia, tiin kan chhuahsan leh rih a, mahse, zan dang a lang ta lo, Album hmel hmang an rawn siam chhuak ta, release turin chanchinbu pamah an chhuah tih ka hriat veleh Joel-a chu ka han zawt a, a ni lah chuan, It's ok, not that bad, min lo tihsak hmiah mai a. Tichuan, release zan hian ring mangkhengin an play a, tin Joel-a hi an musician leh mawhphurhtu ber pakhat a nih avangin a hla hi an sak tir deuh kher bawk a. Mahse music hi play back an hman avangin livea rem a ngai chuang lo va. A Les Paul Studio nen chuan a hla phuah country Style "The River" tih chu kum khuaa ka kut chhuak ni ve turin albumah an thun ve ta a ni. Chu chu Les Paul ka perh hmasak ber a ni.

Hun a lo in her zel a, ram dangah te kan han chuang chhuak a, mahni thawh chhuah ngeia kan han khawsak hnuah chuan naupan zual lai atang puitling kan nih thlenga ka it reh theih loh Gibson Les Paul Standard Sunburst ngei mai chu neih ve hlan ka nghakhlel em em a. Theih ang tawk tawka sum khawlin ka duhthusama tha leh ka mit la bertu Slash-a hman ang ngei mai "Gibson Les Paul Sunburst Standard" chu neih lungkhawng tak meuh meuhvin ka lei ve thei ta a. Ka va lawm em. Ka lei ni khan inah ka hawn a, ka khumah ka zalh a, Pathian hnenah lawmthu ka sawi hnuah Mizo Kristian hlabu a mi, "Lal Isua chaknaah in nghatin" tih hla ngei mai kha ka han zut ngei a. Hei hi ka guitar thar nena hla ka zut hmasak ber a lo ni ta a ni.

Pathian zarah thenrual tha te ka lo nei ve a, mi zai kan rem sak ve theih ngawr ngawr chauh ni mah se, concert teneu neuh neuhah tingtang remsak tura sawmna ka dawng ve leh zauh thin a. Biak-In leh fellowship velah kan perh ve naw naw tih lo chu chutia han perh vak turin kan thiamnain a tlin si lo. Mahse, Mizo tlangval hi a zam bik lo va, a hun neih ang zelin a perh ve leh zauh thin a ni...:-)

Check it out here:

Tuesday, 10 April 2007

Mother's Day (Chun'nu tan)

by: LP Sailo



"Chun'nu Lunglawm kim ve nan, ka neih rohlu hmangaihna hlan let ve nang e! Run timawitu Ka Nu kiangah chuan a hrailengten nui hiau par tlanin hlim zai kan vawr thin! A ni, a hmangaihna chuan a fate hrui angin min phuar tlat a, a rilru leh suangtuahna chenin min tuam thin. Aw, he ti em a hmangaihna ril hian a ni maw a fate min lo hmangaih le, keizawng sakhming chullo ka chun'nu nunnemi hriatreng nan nghilh loh par hlan zel ta nge!"

A hmasain Mother’s Day tia kan hriat lar, Nute Ni lo chawrchhuah dan tlemin han thailang hmasa dawn ila; Kum 1600 vel khan England ramah chuan Mothering Sunday tiin Easther Sunday atanga Ni 40-na ah Nu te chawimawina ni atan an hmang tawh thin a.


Tin, Kristianna in Europe khawmualpui a tuam chhoh zel takah chuan a hnu deuhah Mother Church tiin an nu te chawimawina ni atan Pathianni ni khat chu an lo serh hrang tan niin alang. Tichuan, Kum 1872 vel khan USA-ah an hmelhriat chho veleh a, kum 1907 khan Pi Ana Jarvis leh a thurualpuiten theihtawp chhuahin mi pawimawh tak tak Minister te, Business mi te leh Politician hote hnenah ziakin National Holiday a hman ni turin an lo nawr chiamna chu an hlawhtling chho hle a, kum 1911 phei chuan state tinten an hmelhriat chho tawh a ni.


A hnu deuhah an President Woodrow Wilson chuan 1914 kumah official-in National Holiday atan a lo puang ta bawka. Tin, hetih lai hian Europe ram thenkhat, Denmark, Finland, Italy, Turkey, Australia, leh Belgium ram te pawh hian Mother's Day chu May thla chawlhkar hnihna Sunday-ah an lo hmang ve thin tho bawk. Chumi zulzuiin USA pawh hian May thla chawlhkar hnihna Pathianni chu an lo hmang ve ta a ni.

He ni pawimawhna hi sawi teh chiam ngailova hrethiam mai turah in ngai ila; Hringmi kan chan chhunga kan nun tidanglam theitu leh tikhawlo theitu chu kan nu te hi an ni a. An rilru puthmang a zirin an fanaute kan felin kan sual thei a ni.


Khawvel missionary ropui leh communist kulhbang su tlanga Lal Isua chanchintha hriltu pa huaisen leh dik Krista Tawrhna(Tortured for Christ)tih lehkhabu ropui ziaktu Rev.Richard Wurmbarnd te chuan "Ka nu ang hi khawvela nu zawng zawng te hi ni teh reng se, khawvel hian Tanin(Prison) a mamawh lo tawp ang" a lo ti hial mai a ni.Tin, Khawvel doctor hmingthang leh lar tak Siamese naute phir lu inzawm tlatte pawh dam biai a zei damtu miin Gifted Hand tia an koh hial Dr.Benjamin Carson, MD(Pediatric Neurosurgeon) chuan 'ka nu hi tuna ka dinhmun min hruaithlengtu a ni a, a mi enkawlna avanga vawinni hi thleng thei chauh ka ni' a ti. A nu tawngtai sakna leh enkawlnaah lawmthu a sawi bang thei lo.

Heng kan tarlan thenkhatte atang pawh hian pa tello va Nu te thil tih ropui theih zia an tarlang a ni. Keini Zofate zingah pawh Nute pawimawh zia sawi thei kan tam ang a, Nu hmangaihna ropui zia leh ril zia uar taka sawi tur nei kan tam awm e. Hmanlai deuh phei chuan paberin tapchhak kilah hnang hlai pahin nu ber bai chhuan a vil saka, nu berin puan a tah san hlauh hlauh thung a, chutihlaiin a bai chhuan a lo phul liam meuh chuan, pa berin, "ekhai! Mama nu i bai chhuan a so liam e, Fate u lawm rawh khai!" a ti thin. Bai so liam lo chu bai fuh lo tihna a ni a, nu ber bai a so liam barh barh erawh chuan chhungkaw lawm a kim thin. Pa berin chu chu hriain tapchhak atangin a thai duhlai chu a ko thuai thin reng a ni.




Chhungkaw tihlimtu leh nun ti famkimtu chu Nute hi an ni a. An tello chuan hringnun hi a nguai ngiai a, a khawhar thlak ngawih ngawih thin. Chhungkaw hlimna thuruk kawltute an ni a, nu berin inchhungkhur a awp lum thiamdan a zirin chhungkaw nuam leh chhungkaw hreawm a siam thin. Chhungkaw nu ber awplum lohna inchhungkhur chu a rethei a, dam lai thlanthim ang maiin a thim mup mai thin a ni. Kan naupan lai deuh hian Kan thianpa kawmngaih tak pakhat chu a nu'n hunlo takah a boral san avangin nu nei lo a lo ni ta reng mai a. Vawikhat chu Mother's Day a lo thlenga, Biakin-ah Nu-te chawimawina hun hmangin mifaten an nu te chu pangpar mawi tak tak an hlan a, lawmthu an hrilh laiin, a ni chuan nu nei ve tawh lo a ni tih a in hrechhuak thut mai a, Mi faten "ka nu i mi enkawlna avangin ka lawm e" an tih sap sap laiin a ni erawh chuan hrilh tur nu a nei ve ta lo. A rilru suangtuahna vakvel chuan a nu ngaih a tizual a, a biangah mittui lo luang chhuak chuan a ka a hup zo ta lo, a trap ta zawih zawih mai a, a nu hmangaihna chhang let hman lova kha leh chen a lo awm kha a in thiam thei lo va, na a ti a, hreawm a ti a ni. Aw, ka nu khan min la dam pui ni se ka hmangaihna hian a va tuam let dawn chiang em tiin a thinlung atanga rawn hnam chhuak zawih zawih a mittui chu a hul hlei thei lova, Mother's Day a lo thlen apiangin a thinlungah a nu hmel a lang thar leh thin.

A nunna pe a, an hmangaihna chhiarsen rual loh thuk leh ril Lal Isua hmangaihna hnaih bertu chu Nuin a fate a hmangaihna hi a ni. A ni, Nu chuan a fate a hmangaih a, a rilruah an awm reng thin. A thinlung zawng zawng a pe a, ram hla taka an awm pawhin a tawngtai sak a, a hrereng thin. A suangtuahna vakvel chuan a fate a awmpui a, tawhsual leh hreawm tinreng an tawh hlauvin thindama awm har a ti a, a hmangaihnain nitin a awmpui thin. Pa ber lung tih awi loh hlauvin hreawm tinreng a tuar huam a, a tuar chhuak thin. A ni, Nu te hmangaihna hi a thuk a a sang a, a ril bawk a ni. Nausen kan nih a ta hnuntui nen a fate min chawm liana, hnute tui a lo neih tam nan, a tui tih lem loh hriselna tam tak a hmawm luih hram hram a ngai thin.


Chaw kan ei theih hma a ta chaw min fah thin a, kan tlei loh hlauvin min awi nileng thin. Kan lo seiliana kan hrisel loh hlauvin kawng engkimah a tha ber min zirtir a duh a, zirna run kan belh chinah phei chuan a rilru zawng zawng mai chu a fate enkawl nan a hmanga, hreawm tinreng karah a hmangaih hrin fate tan a theih tawp a chhuah thin. An sual pawha ngaidam a, thu tha leh zirtirna dik kawhhmuha ngilneihna tinrenga enkawl thintu an ni a, Sual rawng kan bawlin a muhil ngai lo va, a rilruah a fate a ngaihtuah reng thin. A ni, Nu te hmangaihna chuan a fate a tuam tlat a, a endawng ngai lo. He ti khawpa hmangaihna nena min enkawl thintu kan nu te hi kan chawimawi ngai em? Kan tana an thinlung petute hi kan hmangaih let meuh em? hmangaihna chuan hmangaihna vek a phut let tlat a sin.


Kan hmangaih ten min hmangaih let si loh chuan kan rilru a na a, kan nun a hlim thei lo thin. Nu-te chawimawia hmangaih let nachang hre lo khawpa kan bo a nih chuan inenfiah kan mamawh tihna a ni. Hmangaihna nena min chawmliana min enkawltu kan nu te hian hmangaih let an va phu em! khawvel ram tam zawkten NU te tana NI an siam hi a ropui a, keini pawhin thinlung leh tih tak zetin kan nu te kan hmangaih let ve zia kan tilang ve dawn lom ni? ka nu ka hmangaih che a sin, I mi enkawlna avangin ka lawm e! kan ti ve ngai em? Zofate hian zir tur kan la nei tam awm e. Kan nu te hi chawimawi a, duat taka enkawltu ni ve turin kan thinlungte i sawiharh thar leh ang u.

Hla thu chuan; Ka chunnu kiangah ka lunglawm a kim, Ka rilru hahin min chhawka, ka tana a rilru min pekna te, min tawngtai sakna te kha a va hlu em. A hmangaihna chuan a hraite min tuam lum tlat a, suahsual rawng kan bawlsanin hlim ni reng a nei ngai lo. Heti ema hmangaihna nena min chawiliantu ka chunnu tan, enge tihsak ve theih ka neih aw! thil ropui tak tihsak thei lo mah ila, ka tih theih awmchhun a hmangaihna chhanlet chu ka bat a ni zawk e. tiin.

Lalsangzuali Sailo hla phuah fuh zet "Thlan Nung" tih Hmingtea Chhangte sak hi ngun takin lo ngaithla ve ta che:

Tuesday, 27 February 2007

Ka Suihlung A Leng Em Mai..!!


Chhungkim dar ang lenlai dawn kira, ka hringnun lamtluang ka thlir kirin ka suihlung a leng vawng vawng. Hmanah chuan chhungkaw kim takin "sem sem dam dam eibil thi thi" tiin in huphurhna awm hauh si lo hian kan awmkhawm tel tel thin a. Kan in leh lo ngeia keimahni buh leh bal thar ngei mai kan han fak thin te kha a va lo ngaihawm em! kan thenawm khawvengte that zia leh kan chhungkaw chunga an ngilneih zia te kha thu hian ka hril zo lo. Chawhmeh nei tui deuh leh hrawk fah rimtui nei zawkten thenawm khawvengte kan in suah a, Ka nu ka pa hei hi lo hmeh ve teh u, ka nu bai a nia, a tui reuh lutuk ti pah fawma thenawm naupang rawn tirtu a chunnu chawhmeh siam te kha a va tui thin em.


Tlaikhua a lo thim hnaia, khawthlang lam ni herliam mai tur eng deuh phut te chuan naupang nih a ti nuam a, tualchai tawk lekin unau hmelhai a rawn her pui thin te khan pawnto a va ti nuam thin em. Thenawm khawveng naupang zawng zawng mai tualpuiah kan inchai a, a pui apang a lian a te chena kan han inkai duah duah thin te kha a va ngaihawm thin. Chutah khua a lo tlai deuh a, atawp ber nan tiin kut invuan meuhvin "trin dial dial trin dial dial" tia, kan chaikual thin te kha ngilhni awm tak ang maw. Khang kan thenawm naupang te kha an la dam kim a nge maw chu?


Kan Zonunmawi nawm thin zia kha chhut tam pauh leh a lo hlu a, a lo nuam thin. Thenawm khawvengte in hmangaihh dial dial leh angkhat pata laitual kan lenna kan Zoram nuamah tlawmngaihna par ang lo vul zel teh se. Hringmi kan chan chhunga kan damchhan chu hlimna a ni a, mi hlim thei apiang hi mi vannei an ni ringawt. A ni, unau in ngaina em em vaimin fangkhat pawh inphel hial mai thin Zofate tana chhenfak kan hnamzia hi i chhawmnung zel teh ang u. Tuaisiala leh Liandova te unau inhmangaih tluk zetin vaimin fangkhat pawh insem dial dial thin ni lem lo mah ila, unau in hmangaih tak leh in thenhrang thei ngai lo kha, ram hla taka thendarhin kan awm a, anka pawh inchhawn theilo hial maia kar hla taka kan han awm meuh chuan hmangaihna pawh hian a lo daih rei meuh lo awm mange tih theih turin a lo dal ve thei ngei mai. Karhla taka Ka mizo puite tan pawh a ni ve ngei ang. Amaherawhchu hringmi kan chan chhung hian kan zonunmawi hi i thlahthlam lovang u, a hlu a, a mawi a, a par a chuai thei lova, kumkhuaa chhawm nung reng turin i ngai hlu ang u. Chu Mizote tlawmngaihna chu a hlu a, mi te tan malsawmna a lo ni thin. Mi te tana malsawmna thlentu chuan malsawmna alet tamin an dawn belh si thin.


Kan pangpar huan mawi tak mai te kha ka va ngai thin em. Kan ningnawi eitu atana kan vulh kan vawkpui note neihni a kan chhungkaw hlim theih zia te kha a va ngaihawm thin em. Kan uipuiin note a han neia, kan unau za kan han in ko khawm a, an hming kan han sa den den thin te kha theihnghilh har ka ti thin. Kan kawmchara Zawngtah rah that theih zia te kha a hun lai chuan min ti hnianghnartu a ni tlat. Kan theite kungte kha a va rah tha thei tak em. Kan khanghu kungpuite kha kan va chhawr tangkai thei em ve aw. Ka nu bazarna khawp hlawh petu a ni ve tlat. Kan thlai tharte kha kan sumhnar chikhat an ni a. Ka nu'n bazar a thlenpui tawh chuan a fate kan hlim thin a, ni chhuak mawi takin tlang sang a pelh tam pui hmain a bazar a rawn hawnga, Anu enge min lo hawn tia a faten kan lo bawr lat lat a, chhang rawngmawi chihrang hrang a han phawrha, a fate hmangaih em em te inangkhat pata min han sem thliah thliah thin te kha mitthlaah a cham reng mai.

Exam a lo hnaia, kan tih that loh hlauin min vil tlat a, kan mut a chhuah chuan chawhtawlhah tuivawtin kan ke min chiah tira, kan muthlu leh tawh ngai lo. Nilenga sikul run bela kan thang vang vang changin in lamah kan tan kan ei tur te kan in tur te a lo buatsaih thin a, result a lo chhuaka, kan pass phei chuan Artui min han chhum sak thin te kha a lo hlu thin a sin. Lehkhathiam tia sawi tur ni hauh si lo, nu ngilnei leh zaidam, a huna naupangte tana mi inpe chunnu ngurpuii kan nei kha kan lo vannei teh e. Mi te angin BA,MA nu ni lem lo mah se, a fate min enkawldan kha MA nu tamtak tluk rual a ni bik lovang. Mizo nunmawi chhawm tlat tura a fate min zirtir thin te kha theihnghilh har ka ti thin. A ni chuan; Khawiah pawh kal ula, tlawmngai ber ula, tha thawh ngaiah in tha ren ngai suh u, Pipute chuan "Tha leh tuisik chu ren thiang a ni lo ve, amahin a rawn awm leh zel", an ti ngai e, tia a fate min fuihna aw te kha a lo va mawi em. Chu kan Zonunmawi ngei mai chu vawng zel nang nge.


Tunah erawh mualza tam tak kar danin thaikawi biahthu mai loh chu in hlan mai a lo harsa ta. Aw, hmasawnna kan tih hi chhungkim te a tih ho dial dial theih ni teh reng se, ka chunnu kiang ngeia awmni khama nitin zantin chen ka nuam thin. An sawi thlang sapui nun hian ka lung a len zo lo va, ka kham khawp hlimna min phuruk sak zo lo pawh hi an demawm bik lem lo ve, Mizo ka ni miau a lawm. Engtinnge mi ramahte zoin hla mawi kan sak theih ang ni. He Mizo nunmawi lo tem vir ve tawh hian Mizo nunhlu chu min ti ngaihlu a, Mizo chaw te, mizo chawhmeh te, mizo artui ngei mai ei a, mizo tui leh mizo chhang ngei lo seilen hnan tawh thisen hian a mizo nunphung a ngai hniam thei lo va, nitin a ngai zual zel zawk thin a nih hi. Thal romei a lo zam a, Si-ar Hrangchhuana leh chawngmawii te kha an bo zo ta em ni tih theih hialin ni leh thla, arsi leh van thiangrengte mawina chu khuhbo a awm ang maiin vanboruak khian awmzia a nei ta lo em ni tih a awl thin.


A ni, keizawng ka suihlung a leng em mai, theih nise, rauthla tira kan runchhung ngeia kan buh changrum leh kan tuithiang va dawn a, awmni kham hial ka nap thin. Hringfate kan dam chhan nun chhungril hlimna thuruk chu kan zonun vulna rammawi Zoramah ngei a awm a, chu chu a hrin Zofaten nghilhni kan nei thei si lo. Nitin hian chu ram ngaih chu a zual thin a, a tello chuan hringnun hian kim lohna riau a nei tlat zu nia. Tu ngaih sawi hlei thei si lo hian kan khawtlang lunglen veng veng mai thin a nih hi. Zotuithiang leh zobawm dingdite vulna ram chu kan ram ngei a nih avangin khawiah pawh awm ila, kan lung a len lo thei si lo. Keizawng ka lung a leng em mai.